‘’Anayasal İşlem Arkasında Bir Şey Aramak Hukuk Cehaleti’’

TBMM Başkanı Mustafa Şentop, CHP ve HDP’li üç ismin milletvekilliklerine son verilmesi için Cumhurbaşkanlığı’nca talimat verildiği iddiasına yanıt verdi. Şentop, “Anayasa ve içtüzük hükümlerine göre bir hareket yapıldığında, bunun arkasında başka şeyler aramak bence tamamen hukuk cehaletidir” dedi

‘’Anayasal İşlem Arkasında Bir Şey Aramak Hukuk Cehaleti’’

TBMM Başkanı Mustafa Şentop, CHP ve HDP’li üç isme milletvekilliklerine son verilmesi işlemi uygulanması için Cumhurbaşkanlığı’nca talimat verildiği iddiasına yanıt verdi. Şentop, “Anayasa ve İçtüzük hükümlerine göre bir hareket yapıldığında, kalkıp bunun arkasında başka şeyler aramak bence tamamen bir hukuk cehaletidir” dedi.

AKP’li TBMM Başkanı Şentop, CHP İstanbul Milletvekili Enis Berberoğlu ve HDP Hakkari Milletvekili Leyla Güven ile HDP Diyarbakır Milletvekili Musa Farisoğulları’nın haklarındaki fezlekeler okunmasıyla milletvekilliklerinin düşürülmesini değerlendirdi.

26'ncı dönem hatırlatması

Şentop, Cumhurbaşkanlığı talimatıyla işlem yapıldığı ve “CHP’yi kriminalize etme, muhalefeti sertleştirme stratejisi izlendiği” iddialarını “bütünüyle bir saçmalık” olarak yorumladı. Bir işin gerçek manasını anlayabilmek mümkün olmadığında ‘arkasında bir şey var’ şeklinde düşünülebileceğini söyledi.

Şentop, basın toplantısında, Meclis’in milletvekilleri hakkında fezlekeleri yasama dönemi sonuna değin bekletme yönünde teamül bulunmadığını savundu; 2016’da CHP’nin “evet/kabul” oyu verdiği anayasa değişikliği sonrasında TBMM’nin 26. döneminde yapılan milletvekillikleri düşürme işlemlerini işaret etti.

Şentop, “8 milletvekilinin milletvekilliği düşürülmüş. Bunlar içinde 3 gün sonra yani kesin hükmün gelmesine 3 gün sonra okunan var, 56 gün sonra okunan var. Her dosyayla ilgili ayrı ayrı düzenlemeler, değerlendirmeler yapılmış ve buna göre hareket edilmiş. 26. yasama döneminde 8 milletvekilliği düşürülmüşken, bugün anayasa ve içtüzük hükümlerine göre bir hareket yapıldığında kalkıp bunun arkasında başka şeyler aramak bence tamamen bir hukuk cehaletidir” diye konuştu.

Anayasa’nın 84’ncü maddesinde hukuken milletvekilleri hakkında kesim hükümler söz konusu olduğunda fezlekeleri TBMM Genel Kurulu’nda okumak gerektiği yönünde açık ifade bulunduğunu kaydeden Şentop, TBMM İç Tüzüğü’nün de 136’ncı maddesi uyarınca işlem yapıldığını ve öncesinde zaten söz konusu üç milletvekiliyle ilgili yargı paketi, infaz düzenlemesi gibi acaba hukuki durumu değiştirecek lehte bir durum olur mu diye beklendiğini ancak üç vekil için böyle bir durum olmadığını anlattı.

Şentop, TBMM’nin geçmişten bugüne teamülleri itibariyle milletvekilliklerini düşürme işlemini uygulamak üzere yasama dönemi sonunu bekleme yaklaşımını ise reddederek, “Meclis Başkanlığı’nca fezlekeler TBMM Genel Kurulu’na getirilmeyebilirdi ve bekletebilirdi” görüşünü eleştirdi. Şentop, “İtiraz, 'Bunlar okunmamalıdır. Beklenmelidir.' şeklindeyse Anayasa’ya ve TBMM İçtüzüğü’ne aykırı. 'Anayasa ve içtüzük uygulanmasın' diyorlarsa, o ayrı bir tartışma konusu olur. Arkadaşlar hakkında verilmiş ve nihayetinde Yargıtay’da kesinleşmiş olan kararları Meclis'te okutmayalım mı? Okutmamamız gerektiğini mi düşünüyor arkadaşlar? Açık bir hukuk kuralı olduğu zaman teamül olmaz. Öyle teamül dedikleri bir şey de yok. Şunu karıştırıyorlar: Anayasa’nın 83 ve 84’üncü maddeleri var. 84’üncü maddesinde infazı dönem sonuna bırakılan hükümler var. Nedir bunlar? Milletvekili seçilmeye engel olmayan hükümler, mesela 1 yılın altındaki cezalar. Bunlar dönem sonuna bırakılır çünkü bunlar okunsa da milletvekilliği düşmez; milletvekili seçilmeye engel değildir. Ama milletvekili seçilmeye engel kesin hükümler varsa onlar 84’üncü maddeye tabidir. 84’ün ikinci fıkrasına göre okunur ve milletvekilliği düşer. Bu durumda ben hem yapılan itirazları Anayasa’ya ve İçtüzüğe göre temelsiz görüyorum, hem de Anayasa ve içtüzüğün uygulanmamasına yönelik bir talep mahiyetinde olduğunu görüyorum ve bundan üzüntü duyuyorum” diye konuştu.

“AYM’ye bireysel başvuru kesin hükme engel değil”

CHP’nin Enis Berberoğlu’na verilmiş hapis cezasıyla ilgili Anayasa Mahkemesi’nin (AYM) yürüttüğü incelemeye yönelik itirazını da yorumlayan Şentop, “Yargıtay’ın verdiği kararla o yargılama sürecinde kesin hüküm çıkar. Bundan sonra olağanüstü veya olağandışı başvuru yolları var. İade-i muhakeme, karar düzeltme... Bunlar kesinleşmeyi engellemez. Anayasa Mahkemesi’ne bireysel başvuru da kesin hükme engel değildir. Dolayısıyla bireysel başvurunun beklenmesi gibi bir şey anayasa 84'e göre ve içtüzük 136'ya göre mümkün değil. Bir süreç geçmiş, Anayasa Mahkemesi ne zaman karar verecek, verdiği karar ne yönde olacak bilmiyoruz. O karar verince de süreç bitmiyor. Eğer Anayasa Mahkemesi bir ihlal tespit ederse sonra yeniden ceza mahkemelerinde bir süreç başlayacak. O zaman bu 5 yıllık milletvekilliği dönemi biterse dolaylı yoldan Anayasa ve İçtüzük hükümlerini rafa kaldırmış, etkisiz hale getirmiş olmuyor muyuz? Bunun makul bir süresi vardır” dedi.

Bireysel başvuru konusunda Anayasa değişikliği gerekiyor

Şentop, CHP’nin dün itibariyle AYM’nin bireysel başvuru sürecini beklemek gerektiği görüşünü ifade etmesiyle ilgili bunun Anayasa’da hüküm olarak yer almasıyla ancak bekleme yapılabileceğini kaydetti. Eğer bireysel başvuru süreci hükmün kesinleşmesiyle ilgili süreç kapsamında değerlendirilecekse Anayasa değişikliği yapılması gerektiğini belirten Şentop, siyasi parti ismi vermeksizin CHP’yi neden bu konuda bugüne değin Anayasa değişikliği teklifi hazırlamamak ile eleştirdi.

Şentop, “Milletvekilliğiyle ilgili bir husus, kesin hüküm, bireysel başvuru dahil edilecekse bu anayasa değişikliğiyle yapılabilir. Nihayetinde kısa süre içinde neticelenir. Buna göre de anayasa ve içtüzük hükümleri uygulanır. Ama burada hiç kimse bu konuları dile getirmiyor. TBMM Genel Kurulunda, anayasa ve TBMM İçtüzüğü gereği okuma yapıldığı zaman arkadaşlar feveran ediyorlar. Burada tek bir soruyu haklı bulurum. Buna ilişkin de haklı cevaplarım var. 'Neden daha önce okunmadı?' diye soran varsa, ona cevabımı veririm. Ama 'Niye okundu?' diyenlere verilecek cevap yok. Anayasa ve içtüzük açıktır. Bunun zaten okunması lazım” tepkisini gösterdi.

HDP’li 2 vekil fezlekeleri yargı paketi nedeniyle okunmamış

Dolayısıyla Şentop, AYM’ye bireysel başvuru yapılmasına rağmen Berberoğlu’nun durumunda kesin hüküm açısından fezleke okunması işlemini bekletmek için gerekçesi olmadığın savundu. Bu noktada HDP’li 2 vekil hakkında daha benzer fezlekeler bulunduğunu ancak onlarla ilgili yargı paketiyle Yargıtay’a dosyayı taşıma yolu açıldığı için o fezlekelerde durum değişikliği yaşandığını açıklayan Şentop, o fezlekelerden birisi Ocak 2019 ve diğeri ise Haziran 2019’da gelmiş iken yargı paketi gibi düzenlemeleri beklediklerini söyledi.

Şentop’un işaret ettiği HDP’liler ise, Grup Başkanvekili ve Siirt Milletvekili Meral Danış Beştaş ile Kocaeli Milletvekili Ömer Gergerlioğlu olarak öğrenildi.

CHP Grup Başkanvekili Engin Altay’a tepki gösterdi

TBMM Başkanı Şentop, CHP Grup Başkanvekili Engin Altay’ın Berberoğlu fezlekesi ile ilgili Yasama dönemi sonuna bırakılması konusunda “anlaşma” yapılmış olduğu yönündeki açıklamasına ise tepki göstererek, “Anlaşma gibi bir şey yok. Olamaz. Anayasa ve içtüzük hükümlerine göre benim anlaşma yapmaya bir yetkim yok. Engin Bey ayrıca söylediyse bilemiyorum. Evet Engin Bey ile konuştuk ben de ne konuştuğumuzu açıklamak istemiyorum” diye konuştu.

Herkes Anayasa’yı ve içtüzüğü okusun. Anayasa ve içtüzük kitabı sağa sola göstermek, basın önünde poz vermek, sağa sola atmak için kullanılan bir materyal değil, okumak, anlamak için vardır" diye konuştu.