Endonezya'da yolsuzluk kanununun revize edilmesine tepki

Kanunda yapılan değişikliklerin Yolsuzlukla Mücadele Kurumunun gücünü zayıflatarak yolsuzluğu artıracağından endişe eden göstericiler, değişikliklerin iptal edilmesini istiyor

CAKARTA (AA) - Endonezya'da sokağa dökülen binlerce kişi, yolsuzlukların artacağı endişesiyle yolsuzlukla mücadele kanunu ve ceza kanununda yapılan değişikliklerin iptal edilmesini talep ediyor.

Ülkenin çeşitli bölgelerinde öğrenciler, akademisyenler ve sivil toplum örgütleri, yolsuzlukla mücadele kanunu ve ceza kanunundaki değişikliklere karşı gösteriler düzenliyor.

Geçen hafta onaylanan Yolsuzlukla Mücadele Kurumu (KPK) kanunundaki değişiklerin, kurumun gücünü zayıflattığını belirten göstericiler, yeni düzenlemelerle ülkede yolsuzluğun artmasından endişe ediyor.

Başkent Cakarta’da dün meclis binası önünde düzenlenen gösterilerde, eylemciler ile polis arasında çıkan çatışmada, aralarında polisin de olduğu 300'den fazla kişinin yaralandığı bildirildi.

KPK Sözcüsü Febri Diansyah, yaptığı açıklamada, hükümetin onayladığı tasarıda kurumun çalışmasını zayıflatabilecek 26 tartışmalı madde tespit ettiklerini söyledi.

KPK yasasındaki yeni düzenlemelerin değiştirileceği ya da tasarının tekrar meclise sunulması konusunda ise herhangi bir açıklama yapılmadı.

Öte yandan protestolarda, Endonezya'nın Hollanda sömürgesi olduğu dönemden kalma ve halen uyguladığı ceza kanununda yapılan değişiklere de tepki gösterildi.

Hükümet ve meclisin ortak çalışmasıyla üzerinde 20 yıldır çalışılan ve 628 maddeyi içeren yeni ceza kanunu tasarısı, kamuoyu ile paylaşılmasının ardından insan hakları ve ifade özgürlüğü alanında tartışmalara neden oldu.

Yeni ceza kanunu tasarısı, evlilik dışı ilişkinin yasaklanması, eşcinsel ilişki, müstehcen eylemler, doktor kararı dışında kürtajın yapılması, devlet başkanına hakaret gibi çeşitli söylem ve davranışlarda cezaların artırılmasını ya da suç kapsamına alınmasını içeriyor.

Yeni düzenlemedeki maddeler arasında, evlilik dışı ilişki içinde bulunanların 1 yıla kadar hapis cezası alabileceği belirtilirken, komünizm öğretilerini yayanların da 4 yıla kadar cezalandırabileceği yer alıyor.

Yeni ceza kanunu tasarısında revize edilen ya da eklenen maddelerin, kadınlar, dini ve toplumsal cinsiyet azınlıkları olmak üzere tüm Endonezyalılar için hak ihlali olduğunu belirten insan hakları örgütleri, ''kötü niyetli'' olduklarını iddia ettikleri tüm maddelerin kaldırılması gerektiğini ifade ediyor.

Halktan gelen tepkiler üzerine yeni ceza kanunu tasarısının onaylanması geçici süreyle askıya alınırken, tasarıda tartışmalı kısımların iptal edilip edilmeyeceği konusunda henüz açıklama yapılmadı.

Güncel ceza kanununda, ''evli olanların'' bir başkası ile birliktelik yaşaması halinde 9 ay ceza alabileceği belirtilse de ülkede ilgili kanununun aktif bir şekilde uygulandığı görülmüyor.

Dünyanın en kalabalık Müslüman nüfusuna sahip Endonezya'nın nüfusu 260 milyonu aşıyor. Ülkede yaşayanların yüzde 87'si Müslüman, yüzde 9,9'u Hristiyan, yüzde 1,7'si Hindu ve yüzde 1,3'ü diğer din ve inançlardan oluşuyor.