---
title: "Neden Benekli Kediler Hemen Hemen Her Zaman Dişidir (ve Her Zaman Farklı Görünürler)?"
date: "2016-03-07 16:36:16"
author: "Adalya Yılmaz"
tags: "Eğlence"
canonical_url: "https://www.mynet.com/neden-benekli-kediler-hemen-hemen-her-zaman-disidir-ve-her-zaman-farkli-gorunurler-190101089217"
original_url: "https://www.mynet.com/neden-benekli-kediler-hemen-hemen-her-zaman-disidir-ve-her-zaman-farkli-gorunurler-190101089217"
---
# Neden Benekli Kediler Hemen Hemen Her Zaman Dişidir (ve Her Zaman Farklı Görünürler)?
Dişilerde (sadece kedilerde değil canlıların tümünde) iki adet X kromozomu varken erkeklerde bir adet X ve bir adet de Y kromozomu vardır. **Kat McGowan**’ın [Nautilus](http://nautil.us/blog/splotchy-cats-show-why-its-better-to-be-female)’da açıkladığı gibi dişiler, iki adet X kromozomu (her biri [1.000’den fazla gen](http://www.nature.com/scitable/topicpage/x-chromosome-x-inactivation-323) taşıyan) sahibi olmaktan ötürü çift doz gen ile yüklenmektense X-kromozomu inaktivasyonu adı verilen bir süreç geliştirirler:
> Kedilerin X kromozomlarında, kürklerinin turuncu mu yoksa siyah mı olacağını belirleyen ve iki varyasyonu olan (aleller) bir deri ve kürk rengi geni vardır. Eğer bir dişi kedi, bir adet siyah ve bir adet turuncu alelli bir X kromozomu miras alırsa, her hücrenin iki versiyonu da olacaktır. Ancak X-inaktivasyonu, deri hücrelerinden bazılarının turuncu bazılarının ise siyaha göre kodlanacağı anlamına gelir. İnaktivasyon gelişimin çok erken safhasında, oluşum aşamasındaki kedi sadece bir hücre yığınıyken meydana gelir ve cilt dokusunun yapısı, hücreler ve onların soyları birbirine yakın duracak şekildedir. Aktif bir turuncu alele sahip olan ilkel ana deri hücrelerinden biri, tamamen gelişmiş bir kedideki milyonlarca hücrenin bir kohezif kümesinin gelişmesini sağlayacaktır. Aynısı siyah kodlama için de geçerlidir.
![](https://imgrosetta.mynet.com.tr/file/9930437/640xauto.jpg)
*Donör kedi (solda) ve klonlanan yavru kedi (sağda, taşıyıcı anne ile birlikte). Fotoğraf: [Shin et al., Nature (2002)](http://www.nature.com/nature/journal/v415/n6874/full/nature723.html)*
Hiçbir benekli kedi asla bir diğerine benzemez. Çok renkli kedilerin kürklerinin kendine özgü desenleri rastgele oluşur bu da aynı aileden gelseler bile hiçbir kedinin bir diğeri ile aynı desene sahip olmayacağı anlamına gelir.Tamamen aynı genetiğe sahip olsa da bir benekli kedinin desenleri ikiz kardeşininkinden farklı olacaktır.Çünkü bir hücre kodunun turuncu veya siyah kürkten hangisine ait olacağı rastgele belirlenir. Aynı durum klonlar için de geçerlidir. [2002](http://www.nature.com/nature/journal/v415/n6874/full/nature723.html) yılında bilim insanları Rainbow adında bir benekli kediyi klonladıkları zaman, genlerinin tamamen aynı olmasına rağmen, klonlanan kedi yavrusunun Rainbow’dan farklı desenleri olduğunu gördüler.
Çünkü X-inaktivasyonu sadece, bir hücrede birçok X kromozomu olduğu zaman gerçekleşir, desenler sadece dişi kedilerde ortaya çıkan süreçten kaynaklanır. Nadiren, bir genetik mutasyon kedinin, bir benekli veya kırçıllı erkek olmasına yol açan [ekstra bir kromozomla doğmasına](http://www.catchannel.com/experts/arnold_plotnick/orange-tabby-male-cats-and-calico-female-cats.aspx) neden olur (XXY), ancak bu kedileri de dişi sınıfına dâhil edebiliriz.
