---
title: "Saatli bomba olarak anılıyor! 130 yıllık baraj için 6,5 büyüklüğünde deprem uyarısı"
date: "2026-08-15 10:34:23"
author: "Gökçen Kökden"
tags: "Trend Haber"
canonical_url: "https://www.mynet.com/saatli-bomba-olarak-aniliyor-130-yillik-baraj-icin-6-5-buyuklugunde-deprem-uyarisi-190101300444"
original_url: "https://www.mynet.com/saatli-bomba-olarak-aniliyor-130-yillik-baraj-icin-6-5-buyuklugunde-deprem-uyarisi-190101300444"
---
# Saatli bomba olarak anılıyor! 130 yıllık baraj için 6,5 büyüklüğünde deprem uyarısı
Dünyanın birçok noktasında 19. yüzyılın sonları ile 20. yüzyılın başlarında inşa edilen barajlar, tasarlanan kullanım ömürlerinin ötesinde faaliyet göstermeyi sürdürüyor. Yaşlanan altyapının güvenliği özellikle nüfusun yoğun olduğu bölgelerde önemli bir sorun olarak öne çıkıyor.
![iStock-1216170118](https://imgrosetta.mynet.com.tr/file/25851551/1200xauto.jpg)
Birleşmiş Milletler Üniversitesi'nin (UNU) 2021'de yayımlanan analizine göre Hindistan'da 50 yıldan daha eski 1.115'in üzerinde büyük baraj bulunuyor. 2050 yılına gelindiğinde ülkedeki 4 bin 250'den fazla büyük barajın 50 yaşını, 64 büyük barajın ise 150 yaşını aşacağı öngörülüyor.
## 1887'DE YAPIMINA BAŞLANDI
Endişelerin merkezindeki yapılardan biri, Hindistan'ın güneyindeki Kerala eyaletinde bulunan Mullaperiyar Barajı.
Periyar Nehri üzerinde yer alan baraj, İngiliz sömürge yönetimi döneminde 1887-1895 yılları arasında inşa edildi. Yaklaşık 53 metre yüksekliğindeki ağırlık barajı, Batı Gat Dağları'nın sismik açıdan hareketli bölgesinde bulunuyor.
Barajın yaşı kadar bulunduğu coğrafya da güvenlik tartışmalarını artırıyor. Geçmişte bölgede meydana gelen bazı küçük depremlerin yapıda çatlaklara neden olduğu, bunun üzerine mühendislerin barajda onarım çalışmaları gerçekleştirdiği ve güvenliğini yeniden değerlendirdiği belirtiliyor.
## 6,5'TEN BÜYÜK DEPREM ENDİŞESİ
![Mullaperiyar_penstock_pipes_and_Canal_to_lower_dam](https://imgrosetta.mynet.com.tr/file/25851554/1200xauto.jpg)
Barajla ilgili en dikkat çekici değerlendirmelerden biri 2011 yılında gündeme geldi. Hindistan Teknoloji Enstitüsü tarafından hazırlanan ve basına yansıyan bir çalışmada, Mullaperiyar Barajı'nın Richter ölçeğine göre 6,5 büyüklüğünü aşan bir depreme dayanamayabileceği sonucuna varıldığı aktarıldı.
Ancak barajın güvenliği konusunda taraflar arasında görüş ayrılığı bulunuyor ve Tamil Nadu yönetimi yapının güvenli olduğunu savunuyor. Birleşmiş Milletler Üniversitesi'nin değerlendirmesine göre ise barajın büyük çapta çökmesi halinde meydana gelebilecek yıkıcı sellerden 3,5 milyona kadar insan risk altında kalabilir.
## BARAJ YIKILIRSA NE OLUR?
Olası bir baraj ihlalinde büyük miktarda suyun aniden Periyar Nehri boyunca aşağı yönlü hareket edebileceği belirtiliyor.
Taşkının Idukki rezervuarı ve nehir üzerindeki diğer barajlar üzerinden ilerleyerek Kerala'nın yoğun nüfuslu bazı bölgelerini etkileyebileceğinden endişe ediliyor. Risk altında gösterilen yerler arasında kıyı kenti Kochi de bulunuyor. Bu nedenle Mullaperiyar Barajı, bazı çevreler tarafından uzun süredir "saatli bomba" benzetmesiyle anılıyor.
## PEKİ 130 YILLIK BARAJ NEDEN YENİLENMİYOR?
![Mullaperiyar_penstock_pipes](https://imgrosetta.mynet.com.tr/file/25851557/1200xauto.jpg)
Sorunun çözümünü zorlaştıran en önemli noktalardan biri barajın yönetimindeki sıra dışı durum. Mullaperiyar Barajı Kerala eyaletinin sınırları içerisinde bulunmasına rağmen komşu Tamil Nadu eyaleti tarafından işletiliyor ve bakımı gerçekleştiriliyor. Tamil Nadu, barajdan yönlendirilen suyu tarım alanlarının sulanmasında kullanıyor.
Kerala yönetimi mevcut barajın kaldırılarak yerine yenisinin yapılmasını talep ediyor ve yapının ciddi bir risk oluşturduğunu savunuyor. Tamil Nadu yönetimi ise barajın güvenli olduğunu ve yüksek maliyetli yeni bir mühendislik çalışmasına ihtiyaç bulunmadığını belirtiyor.
İki eyalet arasındaki anlaşmazlık yıllar içinde Hindistan Yüksek Mahkemesi'nin önüne de defalarca taşındı ancak kalıcı bir çözüme ulaşılamadı. Gerilimi artıran bir başka konu ise baraj kapaklarıyla ilgili iddialar. Kerala tarafında, Tamil Nadu'nun zaman zaman baraj kapaklarını gece saatlerinde önceden yeterli uyarı yapmadan açtığı ve bunun aşağı kesimlerde su baskınlarına neden olduğu yönünde eleştiriler gündeme geldi.
## SADECE HİNDİSTAN'IN SORUNU DEĞİL
Yaşlanan barajların oluşturduğu risk yalnızca Mullaperiyar ile sınırlı değil. Birleşmiş Milletler analizine göre 2050 yılına gelindiğinde dünya nüfusunun büyük bölümü, tasarlanan kullanım ömrünü aşmış barajların aşağı havzalarında yaşıyor olacak.
Üstelik eski bir barajı kullanım dışı bırakmak sanıldığı kadar kolay değil. Küçük ölçekli bir barajın kaldırılması dahi yıllar, hatta bazı durumlarda onlarca yıl sürebilecek mühendislik çalışmaları gerektirebiliyor. Büyük barajların devreden çıkarılması ise çok daha karmaşık bir süreç oluşturuyor.
UNU-INWEH'de kıdemli araştırmacı olan ve 2021 tarihli raporun başyazarlığını yapan Duminda Perera, büyük baraj inşaatlarının 20. yüzyılın ortalarında hız kazandığını belirtiyor. İnşaatların özellikle Asya, Avrupa ve Kuzey Amerika'da 1960'lı ve 1970'li yıllarda zirve yaptığını, Afrika'da ise bu zirvenin 1980'lerde görüldüğünü ifade ediyor. Sonraki yıllarda yeni inşa edilen büyük barajların sayısı sürekli olarak azaldı. Raporun ortak yazarlarından, New Brunswick Üniversitesi'nden UNU-INWEH Adjunct Profesörü R. Allen Curry ise su depolama altyapısının planlanmasında barajların hizmetten çıkarılmasının da yeni baraj inşa etmek kadar önemli görülmesi gerektiğine dikkat çekiyor.