---
title: "28 Eylül Dünya Kuduz Günü"
date: "2013-09-27 13:59:56"
author: "ajans23haber"
tags: "Elazığ", "Ağrı", "Olur", "Ulaş"
canonical_url: "https://www.mynet.com/28-eylul-dunya-kuduz-gunu-180101077070"
original_url: "https://www.mynet.com/28-eylul-dunya-kuduz-gunu-180101077070"
---
# 28 Eylül Dünya Kuduz Günü
Kuduz insanlık tarihindeki en eski ve ölümcül hastalıklardan biridir. Kuduz önlenebilir bir hastalık olduğu halde dünyada yılda 50.000’in üzerinde kişi bu hastalık nedeniyle ölmekte ve bunların yarısını 15 yaş altı çocuklar oluşturmaktadır.
Bakanlığımıza yılda yaklaşık [150.000](http://150.000) kuduz şüpheli temas insan olgusu bildirimi yapılmaktadır. Bildirilen bu olguların çoğunluğu da kuduz korumasına alınmaktadır. Bu şekilde birçok kişinin hayatı kurtarılmakta olup ancak bazı yıllar 1 veya 2 insan kuduz vakasına bağlı ölüm görülmektedir.
Kuduz hastalığının öneminin anlaşılması ve hastalığa ilişkin farkındalığın arttırılması amacıyla, bütün dünyada ‘28 Eylül Dünya Kuduz Günü’ olarak ilan edilmiştir.
Kuduz, tüm sıcakkanlı hayvanlarda görülebilen sonu ölümle sonuçlanan, bulaşıcı, tehlikeli bir hastalıktır. Hastalığın etkeni bir virüstür. Yarasalar bu virüsü taşımalarına rağmen kendileri hastalanmazlar.
Virüs hayvanların salyasında bulunur ve genellikle ısırma suretiyle bulaşır, bunun yanı sıra tırmalaması veya salyasının açık yaraya bulaşması ile de bulaşma olur. Ülkemizde kuduzu insanlara en çok bulaştıran hayvanlar başıboş köpeklerdir. Kedi, sığır, koyun, keçi, at gibi evcil hayvanlar ile kurt, tilki, çakal, yarasa, yaban kedisi, kokarca ve gelincik gibi vahşi hayvanlar da kuduz mikrobu taşırlar.
Vücuda giren virüs, sinirler vasıtasıyla beyine ulaşır. Beyinde çoğalan virüs tekrar sinirler yoluyla tükürük bezlerine gelir ve salyaya geçer. Virüsün vücuda girip, beyne ulaşması ve belirtilerin ortaya çıkması süresi, ısırık yerinin, sinirlere ve beyine olan uzaklığı ile alakalıdır. Bu süre (kuluçka süresi) 3-4 gün ile bir yıldan fazla olabilir.
Kuduza özgü ilk belirti, ısırık bölgesinde ağrı ve duyu kaybının görülmesidir. Daha sonra huzursuzluk, aşırı korku hali, karamsarlık, saldırganlık, uykusuzluk, psikiyatrik bozukluklar ve depresyon ve bunlara eşlik eden öksürük, boğaz ağrısı, titreme, karın ağrısı, bulantı-kusma, ishal görülebilir. Boğazda başlayan ağrılı kasılmalardan dolayı, hasta su içemez. Bunu beceremediğinden huysuzlaşır. Halk arasında bu durum “su korkusu” olarak bilinir. Yutkunma güçlüğünü ağrılı kas spazmları izler. Hastada şuursuz tepkiler ve delilik halleri denilen belirtiler belirir. Ve nihayet, birkaç gün içinde, adale kasılmaları genel felç haline dönüşür ve sonuç yüzde yüz ölümdür.
Hastalık belirtileri bütün canlılarda aynı olmamakla birlikte, hayvanlarda birbirine yakın sinirsel semptomlarla seyretmektedir. Başlangıçta sakin devre dediğimiz huy değişikliği, sahiplerini tanımama, evden uzaklaşma gibi atipik belirtiler görülür. İkinci saldırgan devrede, huysuzluk, sağa sola saldırma, ses ve ışıktan rahatsız olma, yabancı cisimleri ısırma, havayı ısırır gibi garip hareketler, sesin kalınlaşması, uluma, ağızda yutak felcinden dolayı bol salya, hızlı solunur görülür. Son devrede arka ayaklardan başlayarak, bütün vücuda yayılan felç gelişir. Alt çene düşer, dil dışarıda, sarkmış, yemek yiyemez, su içemez, 1-2 gün içerisinde ölür. Kuduzu yakalanmış hayvanlar, 3-14 gün içinde mutlaka ölürler.
Kesin teşhis laboratuarda yapılmaktadır.
Kuduz veya kuduz şüpheli bir hayvan tarafından ısırılan veya tırmalanan bir kişi en kısa sürede bir sağlık kuruluşuna başvurmalıdır. Isırık bölgesi bol sabunlu su ile 15 dk yıkanmalı ve antiseptik solüsyonlar ile temizlenmelidir. Hekim tarafından uygun görülmesi halinde kuduz aşısı, kuduz antiserumu ve tetanoz aşısı en kısa sürede uygulanmalı ve düzenlenecek aşılama programı aksatılmadan tamamlanmalıdır. Kuduz şüpheli temasa maruz kalan bir kişinin kendisi için düzenlenmiş aşı programını tamamlatması zorunludur. Çünkü konu ile ilgili yürürlükte olan mevzuatlar gereği kişinin kuduz aşılarını yaptırmaması halinde kolluk kuvvetleri marifetiyle kişinin aşılarının tamamlatılması gerekmektedir.
Isıran kuduz şüpheli hayvan derhal veteriner hekime gösterilmelidir ve 10 gün süre ile ısıran hayvan gözetim altına alınmalıdır. Gözetim süresinde ölen hayvanın başı laboratuara gönderilerek kuduz olup olmadığı belirlenecektir.
Hastalığın bulaşmasında aktif rol oynayan köpekler, üç aylıktan, kediler altı aylıktan sonra, düzenli olarak yılda bir defa koruyucu olarak aşılanmalıdırlar. İnsanların hayvanlardan istifadesi ve gösterdikleri sevginin yanı sıra sorumluluklarının da olduğu bilinmelidir. Sahipsiz kedi ve köpekler bir program dâhilinde aşılanmalıdırlar.
Diğer taraftan, insanlarımız, dönüşü olmayan bu hastalığa karşı dikkatli ve bilinçli olmalıdırlar. Asıl tehlike ihmal ve dikkatsizliktir.
