İkinci el otomobil piyasası beklenen hareketliliği yakalayamadı. Sektör temsilcileri satışların geçtiğimiz yılın aynı dönemine göre yüzde 20 - 30 geride olduğunu belirtiyor. Öte yandan verilere göre genç araçların satışı da yavaşlamış durumda. Artık 16 yaş ve üzeri araçlar pazarın üçte birini oluşturuyor. Peki, piyasadaki bu durgunluğun temel sebebi ne? Sıfır araç kampanyaları nasıl etkiliyor? Durgunluk ikinci el araç fiyatlarında toplu bir düşüşü tetikler mi? Yoksa yaşlı araçlara talep artışı fiyatları yukarıda mı tutuyor? İşte detaylar...
TV100'de yer alan haberde konuşan Otomotiv Sektör Uzmanı Göksel Erkoyuncu şu ifadeleri kullandı:
"Finansal erişim buradaki tabii ki en büyük sorunlardan biri açıkçası. Çünkü burada özellikle paranın kıymetli olduğu bu dönemlerde yani dezenflasyon sürecindeki bu dönemde tabii ki nakit parası cebinde olan insan doğal olarak fırsat ve imkanların olduğu bir yere gitmek istiyor. Buradaki rakamları normalinden daha altında bulmadıkça bu parayı harcama eğilimi gelmiyor. Diğer taraftan da krediyle alabilecek durumda olanlar da kredi erişimine burada biraz daha zor olduğu için bu sefer de özellikle genç araç diyelim adına buralara erişimde sıkıntı yaşanıyor. Piyasanın satılan araçların üçte birini 16 yaş üzeri araçlar oluşturuyor. Çünkü burada finansal erişim, krediye erişim daha uygun ve nakit parayla satın alacak kişiler de daha az parayla buralara erişebildiği için burada bir talep söz konusu. Yani özellikle genç ve yüksek fiyatlı araçların da satış süreleri uzadı. Ama ikinci de toplu bir fiyat düşüşü gibi bekliyor sonucu çıkarmak çok da doğru olmaz açıkçası bu durumda.
Üçte bir dilimde olan araç satışındaki yani 16 yaş üzeri olan araçlardaki hareketlilik bu şekilde devam edecek. Şunu söylemek lazım yani buradaki krediye erişimin sadece faiz oranlarından ziyade BDDK'nın bir sınırlaması var. Mesela 2 milyon üzeri bir araç satın almak istediğinizde ve oranı kabullenseniz bile buradaki krediye ulaşmanız imkansız gibi bir şey. Çünkü 2 milyonun üzerinde araç aldığınız zaman bu kuralın üstüne çıkmış oluyorsunuz ve alamıyorsunuz. Buradaki piyasanın açılmasıyla alakalı belki bu verilerdeki değişiklik, sadece faiz düşüklüğü de yetmiyor. Bu dönemsel. Ben şöyle söyleyeyim; bir geçiş sürecinde olduğunu düşünüyorum ben. Özellikle dezenflasyon sürecinin tamamlandıktan sonra artık enflasyonun aşağı çekilmeye başlandıktan sonra bu gevşemeler biraz daha hızlandığı zaman bu piyasa kendi kendine otomatik buraları bulacaktır zaten. Belki bu sürecin içerisindeki bu durgunluğun bir geçiş aşaması olduğunu düşünürsek bu faiz oranlarından ziyade kredi kullanımındaki gevşemeler bu piyasayı talebi öne çekebilecek. Çünkü şunu söylemekte fayda var; talep yok değil, talep var ama cebinde nakit parası olan adam şu an bu faiz oranlarıyla ya da bu imkanlarla nakit parayı harcaması için daha iyi imkanlar bekliyor. Diğer yerde de belki bir miktarı peşin bir miktarı krediyle satın almak isteyen insanlar da premium araç almak isteseler bile buraya ulaşamıyorlar. Buradaki durgunluğu çözecek durum bankalardaki kredi akışının biraz daha gevşemesiyle bu dezenflasyon sürecinin tamamlanmasından sonra kendi kendini bulacaktır diye düşünüyorum.
Ben doğrudan bekleyin demenin doğru olmadığını düşünüyorum. Yani burada bence önemli olan konu şu; alıcı şu an güçlü durumda. Yani eli güçlü kelimesini kullanabilirim burada. Burada doğru fiyatlı arabaları buldukları zaman çok da beklemeyi gerektirecek bir durum yok. Şu an zaten hani piyasanın genel bir durgunluğunu konuşursak 'bekleyin şunu yapalım, bunu yapalım' gibi öğütler çok yerini bulmaz açıkçası. Bence burada odaklanmaları gereken konu şu; istedikleri aracı doğru fiyata buldukları zaman, iyi fiyata buldukları zaman alımı ertelemek için beklemenin çok bir anlam getirdiğini düşünmüyorum açıkçası"