Detaylara birlikte bakalım! 👇
Dolar Endeksi, ABD dolarının altı önemli para birimi karşısındaki değerini ölçen bir gösterge esasında. DXY veya USDX olarak da bilinen endeks, doların uluslararası piyasalarda güçlenip güçlenmediğini anlatıyor. DXY yükseldiğinde dolar, endeksteki para birimlerine karşı genel olarak değer kazanıyor; düştüğünde ise güç kaybediyor demektir.
Dolar Endeksi hesaplanırken avro, Japon yeni, İngiliz sterlini, Kanada doları, İsveç kronu ve İsviçre frangı dikkate alınıyor. Ancak bu para birimlerinin endeks üzerindeki etkisi eşit değil. Avronun ağırlığı yüzde 57,6 ile açık ara öne çıkarken Japon yeninin payı yüzde 13,6, İngiliz sterlininin payı ise yüzde 11,9 olarak belirlenmiş durumda.
Endeks, Mart 1973 dönemindeki başlangıç değeri 100 olacak şekilde oluşturuldu. Mesela endeksin 105 seviyesinde olması, doların başlangıç dönemine kıyasla ilgili para birimi sepeti karşısında genel olarak güçlendiğini gösteriyor. 95 seviyesinde olması ise başlangıç dönemine göre zayıflamaya işaret ediyor.
Faizlerin yükselmesi, dolar cinsinden varlıkların getirisini daha cazip hale getirerek bu varlıklara yönelik talebi artırıyor. Haliyle de bu durum, diğer koşullar da destekliyorsa doların güçlenmesine ve DXY'nin yükselmesine sebep olmakta.
Altın uluslararası piyasalarda çoğunlukla dolar üzerinden fiyatlandığı için doların güçlenmesi, diğer koşullar sabitken altını farklı para birimleriyle alan yatırımcılar açısından daha pahalı hale getirebiliyor. DXY yükseldiğinde altının mutlaka düşeceğini düşünmek yerine iki göstergenin birlikte nasıl hareket ettiğini incelemek daha doğru bir yaklaşım.
Doların küresel ölçekte güç kazanması, gelişmekte olan ülkeler açısından çeşitli ekonomik baskılar yaratıyor. Özellikle dolar cinsinden borcu bulunan şirketler ve devletler, kendi para birimleri değer kaybettiğinde borçlarını geri ödemek için daha fazla yerel para harcamak zorunda kalıyor. Türkiye gibi ithalatında enerji ve ara mallarının önemli yer tuttuğu ekonomilerde bu gelişmeler, döviz kuru ve enflasyon üzerinde baskı oluşturabiliyor.