Harik, Artık Süs Eşyası Olarak Satılıyor

Bitlis’in yöresel ayakkabısı ‘Harik’ şimdilerde ise son ustasının elinde süs eşyası olarak raflardaki yerini alıyor.Kışın sıcak, yazın serin tutan bu ayakkabı türü, şimdilerde ya halk oyunları ekiplerinin giymesi için ya da süs eşyası olarak raflarda yerini alıyor. Bitlisli son ustasının elinde şekillenen ‘Harik’, Bitlis'te yüzyıllardır el işçiliğiyle ve tamamen doğal malzemelerle üretiliyor.BİR ÇİFT HARİKİN FİYATI 200 LİRADAN BAŞLIYORİstanbul Feshane’de düzenlenen Bitlis Tanıtım Günleri'nde tanıtılan Harik’in yapımı zor ve emek isteyen bir iş. Bitlis'te üreten tek usta olan Haydar Yılmaz, kendi atölyesinde genellikle halk oyunları ekiplerine ayakkabı üretiyor. Bu ayakkabının yapımını çocukluğunda çırak olarak öğrendiğini anlatan Yılmaz, “Yöre halkı ayakkabı olmadan önce yüz yıllar boyu bu ayakkabıyı hem yazın hem de kışın kullanmışlar. Ancak mesleğe ve Harik’e her geçen gün ilginin azalmasından dolayı hem mesleği hem de artık süs eşyası olarak yapılıyor” dedi.Son Harik ustası olduğunu vurgulayan Yılmaz, bu ayakkabının kendir ve keçi kılından yapıldığı için yazın terletmediğini, kışın da sıcak tuttuğunu ifade söyledi. Harik’in yapım aşamaları hakkında bilgi veren Yılmaz, “Keçi kılı, tahta kalıplar üzerinde sıcak su ve sabunla keçeleşinceye kadar dövülür. Kuruduktan sonra bezlendirme aşamasına geçilir. Kalıbın şeklinde uygun kesilen astar bezi keçeyi kaplayacak şekilde dikilir. Sonraki aşama ise kendirin kirmana benzeyen bir el makinesi ile ip haline getirilmesi. Bu iplerle kalıp üzerine çuvaldız ile iç dikişi daire çizmek suretiyle yapılır. Her iki tabanın iç dikişi bittikten sonra yan dikişe geçilir. Yan dikişten sonra taban oluşur. Oluşan tabana göre keçi kılı ipile üst örgü hazırlanır. Daha sonra tabanla dikilir ve ayakkabının şekli ortaya çıkar. Daha sonraki aşama ise yöresel nakış ve yan desenleri atılır. En sonunda ise bağları yapılır” şeklinde konuştu.Bir çift Harik’in üretim süresinin numaradan numaraya fark ettiğini söyleyen Yılmaz, “38 numaradan 44 numaraya kadar üretim yapıyoruz. Bir çifti 5 veya 6 günde bitirmiş oluyoruz. Daha çok halk oyunları ekiplerinin siparişlerini alıyoruz. Ayaklarında romatizma olan, mantar olanlar bize özel siparişler verirler. Süs eşyası olarak alanlar da var. Bir çift Harik 200 TL'ye satılıyor” şeklinde sözlerini tamamladı.