İndirim sezonları aslında tek bir kişi ya da markanın icadı değil perakendenin, krizlerin, tüketim kültürünün ve hatta şehir yaşamının birleşiminden doğan bir alışkanlık. Ama bugün bildiğimiz o efsane günlerin her birinin ardında ayrı bir hikaye var...
Macy's ve Harrods gibi ilk büyük mağazalar, stok eritmek için sezon sonu indirimlerini başlattı. Bu aslında fiyat kırarak müşteri çekme fikrinin kurumsallaşmasıydı. Aynı zamanda vitrin düzenlemeleri ve kampanya iletişimiyle alışveriş ilk kez bir deneyim olarak kurgulanmaya başlandı ve günümüze o kadar o geleneksel indirim anlayışı geldi.
1950’lerde Philadelphia’da polisler Şükran Günü sonrası oluşan yoğunluk için bu terimi kullandı. Zamanla markalar bunu fırsata çevirdi ve bugün yılın en büyük alışveriş günü haline geldi. Zarardan kâra geçmek yani red to black anlatısı da bu günün hikayesini güçlendiren önemli bir pazarlama dili oldu. Ve günümüzde bu isimle anılmaya başlandı.
2005’te National Retail Federation tarafından ortaya atılan bu fikrin amacı da hafta sonu mağazaya gidemeyenlerin pazartesi günü online alışveriş yapmasını teşvik etmekti. Bu gün, e-ticaretin yükselişinde kırılma noktalarından biri olarak kabul edilir ve sepete ekle davranışını global ölçekte hızlandıran en önemli olaylardan biridir.
Çin’de bekarlar günü olarak başlayan bu tarih, Alibaba Group sayesinde dev bir alışveriş festivaline dönüştü. Bugün Black Friday’i bile geride bırakıyor diyebiliriz! Her ne kadar biz Türkiye'de çok fazla görmesek de dünya genelinde canlı yayın satışları ve influencer ekonomisinin büyümesinde de kritik rol oynuyor.
İlkbahar-yaz ve sonbahar-kış koleksiyon döngüleri zaman içinde mağazaları düzenli olarak stok boşaltmaya zorladı. Bu da beraberinde sezon sonu indirimleri kavramını kalıcı hale getirdi. Moda takvimi yani fast fashion anlayışı hızlandıkça indirim periyotları da yıl içine daha sık yayılmaya başladı.
Birleşik Krallık kökenli bu gün, Noel sonrası verilen hediyelerle ilişkilendirilirken zamanla büyük indirim gününe dönüştü. Özellikle Avrupa’da mağazaların yıl sonu stok temizliği için kritik bir satış dönemine evrildi. Türkiye'de görmesek de İngiltere ve çevresinde oldukça yaygın!
Yine AliExpress üzerinden globalleşen bu kampanya, Singles’ Day’in uluslararası versiyonu gibi çalışıyor aslında. Özellikle fiyat performans odaklı alışveriş yapan kitleyi hedefleyen 11.11 artık dünyanın her yerinde!