Bir kişi vefat ettiği zaman geride sadece ev, araba ya da banka hesabı bırakmaz. Kişinin borçları ya da alacakları da olabilir. Bu yüzden aile ilk olarak kişinin finansal durumuna kapsamlı bir şekilde bakmalı. Banka hesapları, taşınmazlar, araçlar ve mevcut borçlar gibi kalemlerin ayrı ayrı incelenmesi gerekir.
Mirasçıların kim olduğunu resmi olarak gösteren belge veraset ilamıdır. Yani aslında mirasçılık belgesi de diyebiliriz. Noter ya da mahkeme yoluyla alabilirsiniz. Banka hesapları ve bazı diğer işlemler için bu belgenin elinizde olması gerekiyor.
Vefat eden kişinin bir ya da birden fazla banka hesabı olabilir. Aile üyelerinin bilmediği bazı hesaplar olabilir. Bu yüzden herkesin bildiği hesapla yetinmemelisiniz. Mirasçılık belgesiyle birlikte diğer bankalardan da bilgi alabilirsiniz. Bu hesaplardaki paranın mirasçılara nasıl aktarılacağı noktasında bankanın istediği belgeler ve prosedürler öğrenilmeli.
Ev, arsa, dükkân ya da başka taşınmaz miras kapsamında olabilir. Taşınmazların tapudaki durumlarına, kimin adına kayıtlı olduğuna bakmalısınız. Birden fazla mirasçı olursa taşınmazın paylaşımı konusunda farklı seçenekler ortaya çıkabilir.
Miras yoluyla edindiğiniz mal varlığı bazı durumlarda intikal vergisi açısından ele alınır. İstisnalar ve uygulanacak oranlar mevzuata göre değişir. Bu yüzden miras kalan mal varlığının değerini belirlerken verginin boyutunu da hesaba katmalısınız.
Miras bırakan kişinin kredi gibi başka borçları olabilir. Bunların varlığını öğrenmeden mirasın sadece mal varlığı kısmına odaklanmak yanlış. Mirasın reddi gibi hukuki seçeneklerin belirli koşulları ve süreleri var. Bu yüzden borçlarla ilgili durumdan şüpheleniyorsanız hukuki danışmanlık alabilirsiniz.
Miras bırakan kişinin kiraya verdiği bir evi ya da iş yeri olabilir. Devam eden kira sözleşmesinin durumuna bakmalısınız. Kiracının kime ve nasıl ödeme yapacağı noktasında mirasçıların ortak bir karar alması gerekir.
Otomobil, motosiklet ya da başka araçlar da miras kapsamında olabilir. Aracın devri için gerekli işlemlerin yanı sıra vergi, sigorta ve diğer masraflar sizi şaşırtmamalı. Aracın sadece maddi değerine bakmamalısınız. Sigorta, bakım ve diğer devam eden giderleri de hesaba katmalısınız.
Vefat eden kişinin banka hesabından otomatik ödenen faturalar ya da abonelikler olabilir. Elektrik, su, internet, telefon, sigorta ya da çeşitli üyelikler olabilir. Bu ödemelerin hangilerinin devam etmesi gerektiğine bakmalısınız. Banka hesabında para bulunuyorsa otomatik ödemeler gereksiz para çıkışına neden olabilir.
Birden fazla mirasçı olduğu zaman aile içinde sözlü yapılan anlaşmalar ilerleyen zamanlarda probleme yol açabilir. Taşınmaz, araç ya da para paylaşımı gibi konularda herkesin anlaştığını gösteren bir belgenin olması önemli. Resmi işlem gerektiren konularda gerekli belgelerin usulüne uygun şekilde hazırlanması gerekir.