Orta Doğu’da İran merkezli savaşın küresel ekonomi üzerindeki etkileri, önümüzdeki hafta açıklanacak verilerle daha net ortaya çıkacak. Birçok ülkede yayımlanacak iş dünyası anketleri (PMI) büyüme ve enflasyon üzerindeki baskının artıp artmadığını gösterecek.
İlk veriler, Avustralya’dan ABD’ye kadar geniş bir coğrafyada açıklanacak. Bloomberg beklentilerine göre Almanya, Fransa, Euro Bölgesi ve İngiltere’de ekonomik aktivitenin zayıflaması beklenirken, ABD’de göstergelerin sınırlı değişim göstermesi öngörülüyor.
Uzmanlar, artan fiyatlar ile yavaşlayan büyümenin birleşimi anlamına gelen “stagflasyon” riskine dikkat çekiyor. S&P Global Başekonomisti Chris Williamson, mart verilerinin bu riskin sinyallerini verdiğini belirtti.
Uluslararası Para Fonu (IMF) Başkanı Kristalina Georgieva ise savaşın etkilerinin kalıcı olabileceğini vurgulayarak, “Savaş yarın bitse bile toparlanma zaman alacak. Etkiler şimdiden ekonomiye yerleşti” dedi.
Avrupa Merkez Bankası (ECB) yetkilileri, açıklanacak PMI verilerinin faiz kararlarında belirleyici olacağını ifade etti. ECB Başekonomisti Philip Lane, belirsizliğin yüksek olduğuna dikkat çekerek politika yapıcıların temkinli hareket edeceğini söyledi.
Hafta boyunca Euro Bölgesi’nde iş dünyası güveni, ABD’de Michigan Üniversitesi tüketici güveni ve PMI verileri yakından izlenecek.
Savaşın etkisiyle yükselen enerji fiyatlarının Kanada’dan İngiltere’ye birçok ülkede enflasyonu yukarı çekmesi bekleniyor. Kanada’da enflasyonun yüzde 2,6’ya yükselmesi öngörülüyor.
Asya’da ise enerji maliyetlerinin enflasyon üzerindeki etkisi öne çıkarken, Endonezya ve Filipinler’de faiz kararları takip edilecek. Çin’in kredi faizinde değişikliğe gitmemesi bekleniyor.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) da hafta içinde faiz kararını açıklaması bekleniyor. Bloomberg anketine göre çoğunluk, politika faizinin yüzde 37 seviyesinde sabit tutulacağını öngörürken, bazı ekonomistler 300 baz puanlık artış ihtimaline dikkat çekiyor.
Uzmanlara göre, ABD-İran geriliminde ateşkes ihtimali gündemde olsa da kalıcı bir barış henüz net değil. Bu durum, enerji fiyatları ve enflasyon üzerinde baskının devam edebileceğine işaret ediyor.
IMF Başkanı Georgieva, mevcut tabloyu “yüksek ve kalıcı belirsizlik dönemi” olarak tanımlayarak, küresel ekonomide risklerin sürdüğünü vurguladı.
Stagflasyon, bir ekonomide stagnasyon (durgunluk/gerileme) ve enflasyonun (fiyat artışı) aynı anda yaşandığı, nadir görülen ve çözümü zor olan kriz durumudur.