İhracatçı: 2012'de Iyi Bir Imtihan Verdik, 2013’te 158 Milyar Doları Buluruz

İhracatçılar bu sene için belirlenen 150 milyar dolar ihracat hedefini aştı. Bunda üretim artışının ve yeni bölgelere yönelim önemli rol oynadı. Elde edilen başarı 2013 için de umutları artırdı. Sektörün çatı kuruluşlarının başkanları, 2013’te yüzde 4 büyüme ile 158 milyar doları bulan ihracat gerçekleştirilebileceğini ifade ediyor.

Tablodan memnun olan sektör aktörleri, ihracatta 2012'de kat edilen merhaleleri ve 2013 hedeflerini Cihan’a açıkladı. Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkanı Mehmet Büyükekşi ,2013’te ekonominin güçlü bir ivme yakalayacağını ve yeni not artışları ile ödüllendirilebileceğini düşünüyor. İstanbul Demir ve Demirdışı Metaller İhracatçıları Birliği (İDDMİB) Başkanı Tahsin Öztiryaki, “Hem ülke hem de metal sektörü için ılımlı bir ihracat artışı öngörüyorum.” derken, İstanbul Tekstil ve Hammaddeleri İhracatçıları Birliği (İTHİB) Başkanı İsmail Gülle, 2013 ilk 6 ayda ekonominin 2012 ile aynı eğilimde olacağını, son 6 ayda ısınacağını tahmin ediyor. İhracatçı birliklerinin başkanlarının 2012 yorumları ve 2013 öngörüleri şöyle:

TİM Başkanı Mehmet Büyükekşi:

"Türkiye ihracat adına başarılı bir sene geçiriyor. Ekonomi ihracatın katkıları ile büyüyor. Türkiye, dünyada görülen daralmaya rağmen ilk 3 çeyrekte yüzde 2,6 büyüdü. Bu büyümede ihracatın katkısı yüzde 3,5 oldu. İç piyasanın daralmasına rağmen, ihracat artışı ile Türkiye büyümesini korumayı bildi. Türkiye’ye senenin ilk 9 ayında 10 milyar dolar uluslararası yatırım girdi. Ülke ekonomide dinamik bir yapı ortaya koydu. Büyümeyi, istihdam artışı ile takviye etti. Türkiye ekonomide adeta bir çekim alanı haline geldi. Bu başarı, yatırım notumuza da sirayet etti. Türkiye’nin notu yatırım yapılabilir seviyeye getirildi. 2011’de 135 milyar dolar tutarında ürün ihraç ettik. 2012 ilk 11 ayında da yüzde 13,6 artışla 139 milyar ihracat yaptık. Burada yeni bölge ve ülkelere yönelmede önemli aşamalar kaydettik. Satışlarımızda önemli rolü bulunan Avrupa’ya ihracatımız ilk 11 ayda Avrupa’ya yüzde 7 daraldı, piyasa payımız yüzde 38,3’e indi. Buna rağmen ihracatçılarımız bunalımı fırsata çevirdi. Yeni bölge ve ülkelerde elde ettiğimiz başarı ile birlikte ilk 11 ayda Afrika’ya ihracatımız yüzde 29, Amerika’ya ihracatımız yüzde 26, Ortadoğu’ya ihracatımız yüzde 14 arttı. 2013’te Türkiye’nin Orta Vadeli Program hedeflerine uyumlu olarak yüzde 4 büyüyeceğine, ihracatın ise 158 milyar doları bulacağına kanaat getiriyoruz. Eğer Avrupa’da süratli bir toparlanma görebilirsek bu rakamı kolayca aşarız. Bunun yanı sıra piyasaları artırmaya, yeni bölge ve ülkelere girmeye 2013’te de devam edeceğiz. Buralarda güçlü ivmeyi devam ettireceğiz. Bu başarı ile birlikte 2013’te diğer derecelendirme kuruluşlarından da yeni not artırımları bekliyoruz."

İDDMİB Başkanı Tahsin Öztiryaki:

"2012 ileri ülkeler kaynaklı sorunların devam ettiği bir dönem oldu. Muğlâk ortama rağmen demir ve demir dışı metaller sektöründe ayrıca ekonomimizde bir daralma görülmedi. Sektör ihracatının büyük bölümünün yaptığı Avrupa ülkelerinin borç bunalımı ve ekonomik durgunluk ile bölgemizde çalkalanma ihracatımızın esnekliğini sınadı, sınıyor. Şu ana dek iyi bir imtihan verdik. Daha birkaç sene evvel sektör ihracatımızdan yüzde 60’ı aşkın pay alan Avrupa ülkelerinin payı 2012 itibariyle yüzde 48 olacak. Tek 2012 Ocak-Kasım döneminde Avrupa’ya ihracatımız değer olarak yüzde 9,7 geriledi, diğer taraftan Güney Amerika’ya yüzde 164, Kuzey Amerika’ya yüzde 39, Batı Afrika’ya yüzde 74 arttı. Böylece Avrupa kaynaklı kayıplar telafi edildi. Gelecek ümit verici, umuyorum bu güç dönemden sanayici ve ihracatçı daha güçlü, daha esnek ve daha rekabetçi çıkacak. Demir ve demir dışı ihracata bakıldığında dilenen ihracat artışını yakalanamayacak gibi. İhracat rakamımızın bu sene 6,5 milyar dolar olacağını tahmin ediyoruz. Gelgelelim 2013’e Avrupa ülkelerinde sorunlar yatıştı gibi görünüyor ama 2013’te bu bölgede en iyi ihtimalle durgunluk görünüyor, sektör firmalarından Avrupa ülkelerinden sipariş ertelemeleri geldiği duyumlarını alıyoruz. Yine bölgede suların durulduğunu ifade edemem. Bunlar tüm ekonomiyi olduğu gibi sektörümüzü de etkileyen faktörler. Başta belirttiğim gibi öngörüde bulunmak güçleşiyor."

İTHİB Başkanı İsmail Gülle:

"2012, dünya ekonomilerinde daralmaların ardından duraklama senesi olarak akıllarda kaldı. Türkiye tekstil sektörü, üretim ve ihracat gücünü korumakla reel bir büyüme elde edemedi. 2012 içinde sektörler için akılda kalıcı olay yeni teşvik yasası oldu. Kuşku yok bu yasa yeni yatırımların yeni yatırım bölgelerinde yapılmasına ortam oluşturacaktır. Ayrıca 2012’de faizler seviyesi bağlamında ülke dipleri gördü. 2012 için tutturulamayan tek hedef ihracat rakamıdır. İhracat rakamları 2008 bunalımından bu yana dünyanın genel ekonomik trendlerine göre bir gitmektedir. 2008 sonrasında ertelenen talebin açığa çıkmasıyla bir 2 sene güçlü bir efor ortaya koyulsa da unutulmamalı ki dünya tarihinin en büyük bunalımı atlatılmıştır. Muhakkak bunun uzun vadede getirileri olacaktır. Biz bu dalgalanmaları yapısal bir sorun olarak değil konjonktürel bir durum olarak görüyoruz. 2013 yeni ve büyük hedeflerin konabileceği bir sene olmayacaktır. Daha çok bir toparlanma ve yeni duruma adaptasyon senesi olacaktır. İlk hedef üretim, ihracat ve istihdam bağlamında konumu korumaktır. Ancak ekonominin yeniden ısınmaya başlamasıyla 2013 ikinci yarıdan itibaren yeniden olumlu hava hâkim olacaktır."

Akdeniz Ağaç ve Orman Ürünleri İhracatçıları Birliği Başkanı Bülent Aymen:

"Ağaç ve orman ürünleri sektörü olarak, hiç ithalat yapmadan yüzde 100’e yakın yerli katma değeri ile üretiyoruz. 2012’yi yüzde 14 artış ile kapatıp sene sonu itibari ile 3,8 milyar dolar tutarında bir ihracatı yakalayacağız. 2012’de, mobilya ve kâğıt, karton ve ambaj ihracatı; Libya, Nahçivan Irak, Mısır ile İran’a yapılan satışlar sektör için itici güç oldu. Sektörümüz, direk tüketiciye hitap ettiği için yeni bölge ve ülre arayışında elde ettiği başarılıdır. 2012 hedefini yakaladık. 2013 için hedefimiz 2023 için belirlediğimiz 20 milyar dolar ihracata uyumlu olarak 4,5 milyar dolar rakamıdır. Sektör ihracatımızı artırmak için yürüttüğümüz faaliyetleri 2013’te artıracağız."

Uludağ Meyve Sebze Mamülleri İhracatçıları Birliği Başkanı Orhan Gençoğlu:

"Geçen sene ile bu sene üretilen ürünlerde uçurum olmamasına rağmen, girdi maliyetlerimizde ortalama yüzde 25 artış olmuştur. 2012 içinde sektörün önemli kalemlerinde meydana gelen maliyet artışları sektörü olumsuz etkiledi. Şu aşamada giderleri belli oranlarda bırakılmalı, ihracat teşvikleri ile maliyet artışları telafi edilmelidir. Bu teşvikler ile sektörün ardında durulması ve uluslararası alanda rekabet edebilmesi mümkün kılınmalıdır. Dolayısıyla, verilecek olan bu teşvikler, sektörün daralmadan kurtaracak, üretim ve ihracatı devamlı kılacaktır. 2013’te birliğin ihracatını 200 milyon dolar olarak öngörüyoruz. Evet, 2013 için ümitliyim. Fakat Türkiye’nin ekonomik durumunu daha da güçlendirip devamlı kılarak, yapısal reformları vakit kaybetmeden hayata geçirmeli. Söz konusu yapısal reformların ekonomi için gerekli olan en önemlilerini şöyle sıralayabiliriz: 1- Vergi reformu (kayıp ve kaçağın daraltılması, kayıt dışı ekonominin kayda alınması, bu çerçevede vergi denetiminin güçlendirilmesi, Türk vergi sisteminin dolaylı vergilere dayalı olmaktan çıkarılıp dolaysız vergilere ağırlık verecek bir yapının hayata geçirilmesi). 2- Kısmi ve geçici ithal ikamesi (ithalatın yerine yerli üretimin teşvik edilmesine yönelik son teşvik kanunu). 3- Enerjide doğalgaza aşırı bağımlı yapıdan yerel kaynaklara daha fazla ağırlık veren bir modele geçilmesi."

Çelik İhracatçıları Birliği:

“2012 dünya için olumlu olmadı ve büyüme oranları pek çok ülkede indi. Buna bağlı olarak çelik tüketimi geriledi, üretim artışı da fiyat markajlarına neden oldu. Bundan dolayı Türkiye’de kar oranları daraldı, ancak 2012 üretim ve ihracat için miktar bağlamında başarılı oldu. Afrika, Amerika ülkelerine ihracatımız giderek artıyor. Diğer yandan Suriye ve Mısır’da vukubulan olaylar, bu bölgeye olan ihracatımızı gelecek sene de etkileyecek gibi görünüyor. Avrupa’ya ihracatın daralması çelik kullanan sektörlerde görülen gerilemeye bağlı olarak kıta ülkelerinin toplam çelik ithalatında yara almalarından kaynaklanmıştır. Avrupa’da durumun gelecek sene de devam edebileceği temel alındığında 2013’te Avrupa Birliği çelik talebinde çekilmeler devam edebilir. Bölgede siyasi çalkantılar ve uluslararası muğlâklıklar tahminde bulunmayı güçleştiriyor ancak bunlara rağmen 2013’ün dünya ekonomisi ve çelik sektörümüz için bu seneye oranla daha iyi olacağını umuyoruz. Orta vadeli planlarımız dâhilinde çalkantılardan çok yara almayan, ayrı bölgelerde kendini ortaya koyabilen dinamik bir çelik sektörü amaçlıyoruz. Bu çerçevede ihracatımızın yüzde 70’ini oluşturan Ortadoğu, Avrupa, Kuzey Afrika ve Kuzey Amerika dışında ihracatımızın yüzde 20’sine denk gelen Sahra Altı Afrika, Güney Asya ve Latin Amerika ülkelerine yönelik faaliyetler ile bu bölgelerin ithalatlarındaki payımızı arttırmayı amaçlıyoruz. İlk 11 ayda çelik üretimimiz 33 milyon tonu buldu. Sene sonunda yüzde 6 artış elde ederek 36 milyon ton dolayında ham çelik üretimi ile 2012 hedefimizi yakalayabileceğimiz kanaatindeyiz. 2013 hedefimiz 38,5 milyon ton üretim yapmak.