ABD’de dizel ihracatına kısıtlama getirilmesi tartışılırken Morgan Stanley, olası bir yasağın akaryakıt piyasasında beklenenin tersi yönde sonuç doğurabileceği uyarısında bulundu. Bankanın analizine göre dizel ihracatının durdurulması, rafinerilerin üretimini azaltmasına neden olabilir. Böyle bir senaryoda benzin arzında ciddi kayıp yaşanırken fiyatların gerilemek yerine daha da yükselme riski bulunuyor.
Martijn Rats liderliğindeki Morgan Stanley analistlerinin 23 Eylül tarihli değerlendirmesinde, ABD’nin dizel ihracatını durdurması halinde ülkedeki depolama kapasitesinin kısa sürede dolabileceğine işaret edildi.
Dizel stoklarının hızla yükselmesinin rafinerileri ham petrol işleme miktarını azaltmaya zorlayabileceğini belirten analistler, üretimdeki düşüşün günlük yaklaşık 2 milyon varile ulaşabileceğini hesapladı.
Rafinerilerin üretim yapılarını daha fazla benzin elde edecek şekilde değiştirmeleri durumunda bile ortaya çıkacak arz açığının tamamen kapatılamayacağı belirtildi.
Morgan Stanley’nin hesaplamalarına göre dizel ihracatının yasaklanması, ABD’deki benzin arzında günlük yaklaşık 650 bin varillik düşüşe neden olabilir.
Bu tablo, ihracata getirilecek olası bir kısıtlamanın benzin fiyatlarını aşağı çekmek yerine yeni bir fiyat artışına yol açabileceği ihtimalini gündeme getiriyor.
Banka, iç piyasada dizel fiyatlarını düşürmek amacıyla atılacak bir adımın rafinerilerin genel üretim dengesini bozabileceğini ve benzin piyasasında ters yönde sonuç yaratabileceğini değerlendiriyor.
ABD’de akaryakıt fiyatları, arz tarafındaki endişelerin de etkisiyle yüksek seviyelerde seyrediyor.
Ülke genelinde galon başına ortalama fiyat normal benzinde 4,47 dolar, orta sınıf benzinde 4,98 dolar, premium benzinde 5,37 dolar ve dizelde 6,52 dolar seviyesinde bulunuyor.
Dizelin galon fiyatı bir ay önce 5,60 dolar seviyesindeyken geçen yılın aynı döneminde 3,69 dolar düzeyindeydi.
22 Eylül 2026’da ise dizelin ortalama fiyatı galon başına 6,5276 dolara çıkarak şimdiye kadarki en yüksek seviyesine ulaştı.
Dizel ihracatına ilişkin Washington’dan çıkabilecek olası bir karar, yalnızca ABD’de değil küresel yakıt piyasalarında da yakından takip ediliyor.
İran ve Ukrayna’daki çatışmaların enerji akışları üzerindeki baskısı devam ederken ABD’nin ihracata yönelik atabileceği olası bir adım, piyasalardaki arz endişelerini artırıyor.
Reuters’ın 23 Eylül tarihli haberine göre Beyaz Saray, 90 günlük kapsamlı bir dizel ihracat yasağının uygulanacağı yönündeki iddiaları reddetti. ABD Enerji Bakanı Chris Wright da doğrudan bir ihracat yasağının gündemde bulunmadığını bildirdi.
Morgan Stanley’nin temel senaryosunda ABD’nin dizel ihracatını yasaklaması beklenmiyor. Ancak banka, olası bir kısıtlamanın ABD iç piyasasındaki dizel fiyatlarında bir miktar rahatlama sağlayabileceğine dikkat çekiyor.
Buna karşılık ihracatın sınırlandırılması durumunda denizaşırı piyasalarda fiyatların sert şekilde yükselme riski bulunuyor.
Morgan Stanley analistleri, böyle bir karardan en fazla etkilenebilecek bölgelerin başında Avrupa’nın geldiğini değerlendiriyor.
Dizel ihracatına ilişkin tartışmaların sürmesi ise hem ABD akaryakıt piyasasında hem de küresel petrol ve petrol ürünleri piyasalarında oynaklığın yüksek kalmasına yol açabilecek bir unsur olarak öne çıkıyor.