Milyonlarca çalışanın merakla beklediği 2027 asgari ücret görüşmeleri için geri sayım başladı. Aralık ayının başında toplanması beklenen Asgari Ücret Tespit Komisyonu öncesinde yeni maaşın ne kadar olacağına ilişkin tahminler de gündeme geliyor.
Yılın ilk 10 aylık enflasyon verisi zam hesaplamalarında öne çıkarken Sosyal Güvenlik Uzmanı Emin Yılmaz da olası zam oranlarına ve yeni asgari ücretin işverene maliyetine ilişkin değerlendirmelerini paylaştı. A Para yayınına konuşan Yılmaz, enflasyon verileri ve ekonomik beklentiler doğrultusunda farklı zam senaryolarını ele alarak yeni döneme ilişkin tahminlerini açıkladı.
Yılın ilk 10 aylık enflasyonunun yüzde 27,53 olarak gerçekleştiğini hatırlatan Yılmaz, asgari ücret görüşmelerinin aralık ayının başında başlayacağını söyledi. Toplam 15 kişiden oluşacak Asgari Ücret Tespit Komisyonu'nda işçi sendikası, işveren sendikası ve Çalışma Bakanlığı temsilcileri yer alacak.
Komisyonun 5 işçi temsilcisi, 5 işveren temsilcisi ve Bakanlık bünyesindeki 5 bürokrattan oluşacağını belirten Yılmaz, görüşmelerin pazarlık usulüyle yürütüleceğini ifade etti.
Geçen yıl işçi tarafının komisyondan çekildiğini hatırlatan uzman, Türk-İş'in mevcut sistemde değişiklik yapılmadığı takdirde toplantılara katılmayacağını açıkladığını anımsattı. Bu yıl sendikanın nasıl bir tutum sergileyeceğinin ise merak konusu olduğunu dile getirdi.
Asgari ücretin belirlenmesinde yalnızca enflasyon verilerinin değil, çalışanların temel ihtiyaçlarının da dikkate alınması gerektiğine işaret eden Yılmaz, asgari ücret yönetmeliğindeki kriterleri hatırlattı.
Yönetmeliğe göre asgari ücretin bir işçinin aylık gıda, barınma ve temel ihtiyaçlarını karşılayabilecek düzeyde olması gerektiğini belirten Yılmaz, enflasyonun komisyonun önündeki önemli verilerden biri olacağını söyledi. Uzman ayrıca ekim ayı itibarıyla 38 bin 23 liraya ulaşan açlık sınırının da görüşmelerde masaya geleceğini düşündüğünü ifade etti.
Yeni asgari ücretin ne kadar olabileceğine ilişkin hesaplamalarını paylaşan Yılmaz, yüzde 25 ile yüzde 40 arasında değişen zam oranlarını değerlendirdi. Mevcut 28 bin 75 liralık ücret üzerinden yapılan hesaplamalara göre farklı artış ihtimallerinde ortaya çıkacak rakamlar şöyle:
Bu senaryolar arasında yüzde 30'luk artışın daha güçlü bir ihtimal olduğunu belirten Yılmaz, geçen yıl uygulanan hesaplama yönteminin bu yıl tekrarlanmasını beklemediğini söyledi.
Geçen yıl gerçekleşen enflasyon ve hedeflenen enflasyon üzerinden ortalama bir hesaplama yapıldığını, bu oranın yüzde 27 seviyesine karşılık geldiğini hatırlatan uzman, bu yıl komisyonun farklı bir değerlendirme yapabileceğini ifade etti.
Yılmaz, Merkez Bankası'nın yüzde 29,5'lik hedefi ve piyasa katılımcıları anketindeki yüzde 30,4'lük beklentiyi de dikkate alarak asgari ücretin yüzde 30 artışla 36 bin 498 liraya ulaşabileceğini tahmin ettiğini belirtti.
Asgari ücret artışında işverenlerin karşılaşacağı maliyetin de belirleyici olabileceğini söyleyen Yılmaz, daralan piyasalar ve likidite sıkışıklığı nedeniyle işverenlerin yükünün gözetilmesi gerektiğine dikkat çekti. İşten çıkışların önlenmesi açısından da maliyet hesabının önem taşıdığını belirten uzman, yüzde 30 zam senaryosuna göre işverenin karşılaşacağı tutarları açıkladı.
36 bin 498 liralık net asgari ücretin brüt karşılığının 42 bin 939 lira olacağını belirten Yılmaz'ın hesaplamalarına göre işveren maliyeti sektöre ve teşvik durumuna göre farklılık gösterecek.
Buna göre imalat sektöründe yüzde 18,75'lik oran üzerinden hesaplanan işveren maliyeti 50 bin 990 liraya ulaşacak. Hizmet ve diğer sektörlerde ise bir işçinin maliyeti 52 bin 278 lira olacak.
Sosyal Güvenlik Kurumu'na borcu bulunduğu için teşviklerden yararlanamayan işverenler açısından bu tutar 53 bin 137 liraya çıkacak.
Yılmaz, hem işveren maliyetlerinin gözetilmesi hem de istihdamın korunması nedeniyle 2027 asgari ücret artışının yüzde 30 civarında gerçekleşebileceğini öngördü.