Türkiye'de son dönemde art arda yaşanan orman yangınları, doğal afetler ve beklenmedik risklere karşı alınacak bireysel önlemleri yeniden gündeme taşıdı. Uzmanlar, devletin afetlerle mücadelede tüm imkânlarını seferber ettiğini ancak vatandaşların da evlerini ve yılların birikimini koruyabilmek için konut sigortasını ihmal etmemesi gerektiğini vurguluyor.
Yaklaşık 20,6 milyon sigortalanabilir konutun bulunduğu Türkiye'de, yangın, sel, su baskını ve hırsızlık gibi birçok riski kapsayan özel konut sigortasına sahip evlerin oranı yalnızca yüzde 20 seviyesinde bulunuyor. Bu tablo, milyonlarca konutun olası afetlere karşı kapsamlı güvenceye sahip olmadığını ortaya koyuyor.
Türkiye Gazetesi'nden Kaan Zenginli'nin haberine göre, uzmanlar zorunlu deprem sigortası olan DASK'ın kapsamının sınırlı olduğuna dikkat çekiyor. DASK yalnızca deprem ile depremin doğrudan neden olduğu yangın, infilak, tsunami ve yer kayması gibi zararları belirlenen teminat limitleri çerçevesinde karşılıyor.
Buna karşılık konut sigortası; yangın, sel, su baskını, fırtına, dolu, hırsızlık, dâhilî su hasarları ile DASK limitini aşan deprem zararlarını da poliçe kapsamına alabiliyor. Uzmanlar, aile bütçesini koruyacak en önemli finansal güvencelerden birinin kapsamlı konut sigortası olduğunun altını çiziyor.
Veriler, sigorta bilincinin istenilen seviyeye henüz ulaşmadığını gösteriyor. Türkiye'deki yaklaşık 20,6 milyon sigortalanabilir konutun yüzde 58'inde geçerli DASK poliçesi bulunurken, isteğe bağlı yaptırılan özel konut sigortasının oranı sadece yüzde 20 olarak öne çıkıyor.
Araştırmalara göre son beş yılda 3 binden fazla konut yangınlar nedeniyle kullanılamaz hâle geldi. Uzmanlar, bu tablonun kapsamlı sigorta yaptırmanın önemini bir kez daha ortaya koyduğunu belirtiyor.
İstanbul'da sigorta acenteliği yapan İbrahim Caymaz, birçok vatandaşın DASK yaptırdıktan sonra evinin tamamen güvence altında olduğunu düşündüğünü belirterek, bunun doğru bir yaklaşım olmadığını ifade etti.
Caymaz, DASK'ın yalnızca deprem kaynaklı belirli yapısal hasarları karşıladığını, yangın, sel, su baskını, hırsızlık, elektronik cihazlar, eşya zararları ve kira kaybı gibi riskler için mutlaka konut sigortasının da yaptırılması gerektiğini söyledi.
Sigorta şirketlerinin fiyatlandırmalarına göre 100-120 metrekare büyüklüğündeki orta risk grubundaki bir konut için yıllık primler Anadolu şehirlerinde ortalama 3 bin ile 6 bin TL arasında değişirken, İstanbul, Ankara ve İzmir gibi büyükşehirlerde bu tutar 5 bin ile 10 bin TL arasında değişebiliyor.
Uzmanlara göre ruhsatı ve yasal statüsü bulunmayan, tamamen kaçak olarak inşa edilen yapılar için konut sigortası yaptırılması oldukça zor. Bazı şirketler bu tür yapılara poliçe düzenlemezken, bazıları ise yapının hukuki durumuna ve risk seviyesine göre sınırlı teminat sağlayabiliyor.
Tapulu ve hukuki durumu net olan, mesken olarak kullanılan köy evleri ise konut sigortası kapsamına alınabiliyor. Ancak özellikle ormanlık alanlarda bulunan müstakil evlerde yangın riski nedeniyle primler yükselebiliyor ya da ek inceleme talep edilebiliyor.
Standart konut sigortalarında yangın tüpü, duman dedektörü veya alarm sistemi bulundurulması zorunlu tutulmuyor. Bununla birlikte müstakil evler, villalar ve yüksek değerli konutlarda alarm sistemi, güvenlik kamerası, yangın algılama ya da otomatik söndürme sistemleri gibi ek güvenlik önlemleri, sigorta şirketlerinin risk değerlendirmesinde avantaj sağlayabiliyor.
Türkiye'nin sigorta görünümüne ilişkin verilere göre yaklaşık 20,6 milyon sigortalanabilir konut bulunurken, DASK bulunan konut oranı yüzde 58 seviyesinde. DASK'sız konut sayısı yaklaşık 8,5-9 milyon olarak hesaplanırken, özel konut sigortası bulunan konut oranı ise yalnızca yüzde 20'de kalıyor. Başka bir ifadeyle her beş evden yalnızca biri yangın, sel, su baskını ve hırsızlık gibi risklere karşı kapsamlı güvence altında bulunuyor.
Konut sigortaları; yangın ve patlama, poliçe kapsamına göre orman yangınlarının neden olduğu zararlar, sel ve su baskını, fırtına, dolu ve yıldırım, hırsızlık, dâhilî su hasarları, cam kırılması, elektronik cihaz hasarları, enkaz kaldırma masrafları, ek teminata göre geçici konaklama ve kira kaybı ile ek teminat kapsamında DASK limitini aşan deprem hasarlarını karşılayabiliyor.