Ekonomist Vilhjalmur Hilmarsson tarafından yapılan analizde, Eurostat ile İzlanda Merkez Bankası verileri kullanıldı. Hesaplamalara göre İzlanda’daki genel fiyat seviyesi, İsviçre’nin yaklaşık 3 puan üzerine çıktı.
Eurostat verilerine göre İzlanda fiyatları en son 2018 yılında kısa süreliğine İsviçre’nin üzerine çıkmıştı. Güncel hesaplamalar ise ülkenin yeniden ilk sıraya yükseldiğini ortaya koydu.
Uzmanlar, bu durumun İzlanda ekonomisinin yapısal kırılganlıklarını da gözler önüne serdiğini belirtti. Küçük ve dışa açık bir ekonomi olan İzlanda, tarihsel olarak hızlı büyüme ve sert daralma dönemleriyle dikkat çekiyor.
Pandemi sonrasında turizm sektöründe yaşanan güçlü toparlanma, İzlanda ekonomisine önemli katkı sağladı. Ancak aynı süreç, fiyat artışlarını da hızlandırdı.
Ülkenin en önemli gelir kaynaklarından biri olan turizmdeki yoğun talep, özellikle hizmet sektöründe enflasyonu artırdı. Ekonomist Hilmarsson, turizmin hizmet fiyatları üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu ve artan talebin ücretleri yukarı çektiğini ifade etti.
Yükselen maliyetlerin bir diğer nedeni ise konut piyasası oldu. Uzmanlara göre turistlerin Airbnb benzeri kısa dönem kiralama platformlarına yönelmesi, konut arzı üzerindeki baskıyı artırdı.
Bu durum, yerel halk ile turistlerin aynı konutlar için rekabet etmesine yol açarken, barınma maliyetlerinin de hızla yükselmesine neden oldu.
Eurostat’ın yayımladığı en son resmi 2024 verilerinde, satın alma gücüne göre düzeltilmiş fiyat seviyesinde İsviçre’nin İzlanda’nın yaklaşık 7 puan üzerinde olduğu görülüyordu.
Ancak son hesaplamalar, İzlanda’nın yeniden İsviçre’yi geçerek listenin zirvesine yerleştiğini gösterdi.
İzlanda Turizm Kurulu’nun yakın tarihli bir araştırması, ülkedeki yüksek yaşam maliyetlerinin turistleri caydırmaya başladığını ortaya koydu.
Ekonomisinin büyük bölümü turizme dayanan İzlanda için bu gelişme önemli bir risk olarak değerlendiriliyor.
Hilmarsson, İzlanda’nın uzun vadede yeterince üretken sektör geliştiremediğini belirterek, ekonominin emek yoğun alanlara fazla bağımlı olduğunu söyledi.
Bu yapının sürekli enflasyon baskısı yarattığını ifade eden ekonomist, ülkenin ekonomik çeşitliliğini artırması gerektiğini vurguladı.