Bir uçağa bindiğinizde mavi koltuklar, mavi tonlarındaki halılar ile karşılaşmışsınızdır. Mavi rengin sık sık uçaklarda kullanılmasının altında yalnızca estetik kaygılar yatmıyor.
Boeing Ticari Uçaklar Kabin Deneyimi Direktörü Rachelle Ornan, mavinin sakinleştirici özelliğinin yanı sıra özellikle Batı toplumlarında güven, sağlamlık ve güç gibi kavramlarla ilişkilendirildiğini belirtiyor.
Bu nedenle kabinde mavi tonlarının kullanılmasının yolcuların kendilerini daha rahat ve güvende hissetmelerine yardımcı olması amaçlanıyor.
Mavi rengin tercih edilmesinin bir başka nedeni ise uçuş deneyiminin kendisiyle bağlantılı. Uçak havalandığında kabindeki mavi tonlar, pencereden görülen gökyüzüyle görsel bir bütünlük oluşturuyor. Boeing'in tasarım yaklaşımında mavi, yolcuların gökyüzü ve uçma hissiyle bağlantı kurmasını sağlayacak şekilde tavan gibi kabin bölümlerinde de kullanılabiliyor.
Ancak renklerin insanlar üzerindeki etkisi kültürden kültüre değişebiliyor. Ornan, Batı toplumlarında maviye yönelik güçlü tercihin dünyanın her yerinde aynı olmadığını, örneğin Çin kültüründe kırmızının daha fazla öne çıktığını ifade ediyor.
Uçak kabinlerinde yalnızca renkler değil, şekiller de yolcuların algısı düşünülerek tasarlanıyor. Koltuk, tavan ve baş üstü bagaj bölmelerinde keskin köşeler yerine kavisli hatların kullanılması, türbülans sırasında daha güvenli bir ortam sağlamasının yanı sıra kabinin daha yumuşak ve güven verici algılanmasına da yardımcı oluyor.
Embry-Riddle Havacılık Üniversitesi'nden insan faktörleri uzmanı Christina Frederick, kavisli tasarımların psikolojik olarak daha yumuşak algılanabildiğini belirtiyor. Boeing'in kabin tasarımında da benzer bir yaklaşımdan yararlanılıyor. Amaç, uçak içerisindeki kapalı alanın yolcuya daha korunaklı ve rahat hissettirmesi.
Uçaklarda kullanılan ışıklandırma da yalnızca kabini aydınlatmak için tasarlanmıyor. Havayolları çoğunlukla gün doğumu, gündüz ve gün batımında görülen doğal renkleri taklit eden aydınlatma düzenlerinden yararlanıyor. Bu yaklaşımın yolcuların sirkadiyen ritmine uyum sağlamasına ve özellikle uzun mesafeli uçuşlarda yaşanan jet lag etkisini azaltmaya yardımcı olması hedefleniyor.
Yeni aydınlatma sistemleri kullanılmadan önce özel ışık laboratuvarlarında test ediliyor. Kabin görevlilerinin üniformalarından insan tenine ve uçakta servis edilen yiyeceklere kadar farklı unsurlar bu ışıklar altında inceleniyor. Böylece ışığın renkleri olduğundan farklı göstermesinin veya yolcular açısından rahatsız edici bir görüntü oluşturmasının önüne geçilmeye çalışılıyor.
Kısacası uçakta koltuğunuza oturduğunuz andan itibaren gördüğünüz mavi renklerden kavisli yüzeylere ve ışıklandırmaya kadar birçok ayrıntı, yolculuk sırasında kendinizi daha sakin, rahat ve güvende hissetmeniz için tasarlanıyor.