Gazete Oksijen'den Esin Hamamcı, Ru Ceylan'la keyifli bir röportaj gerçekleştirdi.
Herkesin bu soruya cevabı farklıdır. Hele ki gelişen teknolojinin dünyamızı küçülttüğü bugünlerde... Türkiye Araştırmacılar Derneği Baykuş Ödülleri’nden altın ödüllerle dönen NöroSanatKod çalışması, 'Sanatın insan ruhu üzerindeki şifalandırıcı ve dönüştürücü gücünün somut karşılığı nedir?' sorusunu yanıtlamak amacıyla ortaya çıktı ve şimdilerde kapsamını büyüterek “Inside Humanity” sergisine dönüştü.
Bu sergide, 40'ın üzerinde proje bir araya getiriliyor ve disiplinlerarası bir zeminde veri görselleştirmeden dijital sanata, enstalasyondan ses tasarımına kadar birçok farklı alan buluşuyor. Ziyaretçiler, zihnin iç mimarisinden kolektif bilince, yaratıcı süreçlerin nöral haritalarından gerçek zamanlı performanslara uzanan dört aşamalı bir keşfe davet ediliyor.
Gazete Oksijen'den Esin Hamamcı, Ru Ceylan'la bir röportaj gerçekleştirerek bu sergi üzerine detaylı bir anlatı gerçekleştirdi.
Ru Ceylan'a yöneltilen ilk soru, serginin çıkış noktasını anlamak amacıyla serginin hikayesinin nasıl başladığı sorusu oldu. Ru Ceylan'ın açıklamalarından öne çıkan satırlar şu şekilde:
'Inside Humanity”nin hikayesi aslında NöroSanatKod çalışmasıyla başladı. NöroSanatKod, Türkiye’de bu alanda yapılmış ilk bilimsel-sanatsal çalışmalardan biri olarak, sanatın insan üzerindeki etkilerini yalnızca sezgisel ya da estetik düzeyde değil, bilimsel verilerle de okumayı mümkün kıldı. Bu projede temel sorumuz şuydu: Bir sanat deneyimi insanın duygu durumunu gerçekten değiştiriyor mu ve bu değişim ölçülebilir mi?'
Bu soruyu yanıtlamak için çalışmada gönüllü kişilerin beyin aktiviteleri, enstalasyonu deneyimlemeden önce ve sonra görüntülendi. Katılımcılarda sanat eserinin ve mekansal deneyimin yarattığı anlık değişimler kaydedildi. Bu sayede, bireylerin sanata 'somut' olarak nasıl bir tepki verdiği kanıtlanmış oldu.
Ortaya çıkan sonuç ise oldukça ilginç!
Ru Ceylan, bu araştırma sonucunda 'Deneyimin başlangıcı ile sonu arasında katılımcıların duygusal durumlarında değişim olduğu; enstalasyon içinde bilinç dışına yönelen mesajların, duygusal süreçlere eşlik ettiği gözlemlendi.' ifadelerini kullanıyor.
NöroSanatKod çalışması, Türkiye Araştırmacılar Derneği Baykuş Ödülleri’nde İnovasyon ve Topluma Fayda kategorilerinde Altın Ödül’e layık görüldü. Ayrıca araştırmayı yapan kurum da Samsara NöroSanatKod projesiyle en iyi araştırma ödülünü Altın Ödül olarak aldı. Şimdi ise Inside Humanity ile bu deneyim daha ileri bir noktaya taşınıyor.
EEG verilerinden üretilen sanat eserleri, dijital çağ insanına dair neler söylüyor?
"Bugün tarihte ilk kez insanlık kendi zihnini gerçek zamanlı olarak izleyebiliyor. Fakat ilginç olan şu: Teknoloji gelişirken insan zihni daha anlaşılır hale gelmedi; belki de daha karmaşık hale geldi. EEG verilerinden üretilen eserler bize şunu gösteriyor: Her insanın görünmeyen bir iç coğrafyası var."
Ru Ceylan, bu serginin dört bölümden oluştuğunu ve her bölümde insan zihninin farklı ölçeklerde okumaya çalışıldığını belirtiyor.
Serginin ilk bölümü, zihnin kendi mimarisine odaklanıyor. Katılımcı, düşünce, hafıza, duygu, yaratıcılık ve bilinç gibi çoğu zaman görünmeyen süreçlerin görselleşmiş haline tanıklık ediyor.
İkinci bölümde ise bireysel bilinçten kolektif bilince geçiş yer alıyor. Human Network enstalasyonunda her bir ışık formunun bir insanı temsil ettiği belirtiliyor.
Üçüncü bölümde yaratıcı zihnin nasıl çalıştığı anlatılıyor. Neural Dramaturgy kapsamında oyuncular, sanatçılar ve yaratıcı profesyoneller üzerinde yürütülen EEG tabanlı araştırmalar yer alıyor.
Dördüncü bölüm ise canlı deneyim alanı. Neural Echo performansında müzik, resim ve EEG verileri aynı anda görünür hale geliyor.
Ceylan, “Inside Humanity”nin disiplinlerarası bir proje olduğunu ve sergide resim, dijital sanat, veri görselleştirme, video art, immersif yerleştirmeler, EEG tabanlı eserler, nöral haritalar, ses tasarımları ve interaktif deneyimlerin yer aldığını belirtiyor.
Ru Ceylan imzalı “Inside Humanity”, 17 Haziran’da X Media Art Museum’da katılımcılarını bekliyor.