Silikozis bir can daha aldı

İstanbul’da merdivenaltı atölyelerde başladı onların hikayeleri. Ekmek için gurbete çıktıklarında, kot taşlama atölyelerinde çalışarak hayatlarını kazandıklarını zannettiler yıllarca. Anacak ölüme yürüdüklerinin farkında değillerdi. Silikozis hastalığına yakalandıklarını öğrenene kadar.

Türkiye’nin birçok ilinden İstanbul’a çalışmaya giden ve sağlıksız kot taşlama atölyelerinde çalışırken binlerce kişi ölümcül silikozis hastalığına yakalandı. Hastalandıklarını fark ettikten sonra işi bırakan silikozis hastaları bir bir ölmeye başladı. Karlıova’nın Taşlıçay Köyü’nde ikamet eden 7 çocuk babası Sait Gündoğdu da, silikozis hastalığına yenik düştü. Taşlıçay Köyü’nde aynı hastalıktan ölenlerin sayısı 9’a ulaşırken, Türkiye genelinde bu sayı 54’e yükseldi.

Yıllardır silikozis hastalarının hakları için mücadele eden Eğitim ve Toplum Gönüllüsü Semiramis Karaarslan, Aile ve Sosyal Politikalar Bakanı Fatma Şahin’in bu hastalara sahip çıkmasını istiyor.

Karaarslan, hayatını kaybeden Sait Gündoğdu’nun hayatı ve silikozis hastaları için talepleri şöyle anlattı:

30 Aralık 2009 da Karlıova Taşlıçay köyüne hastaların kışı, karı, boranı rahat geçirmeleri için Bingöl Sağlık Müdürlüğüne müracaatım sonucunda o zamanki Sağlık Müdürümüz Zeki Bingöl’ün desteğiyle yanımıza verdiği doktor ve sağlıkçılarla kar ve buz olduğu için yollarda kala kala, arabayı ite, kalka hem tedavileri için ve hem de aşı için gitmiştik. Henüz emeklilik haklarını edinememişlerdi o zaman. Köyün taziye yerinde ağırladılar bizi. Sobanın sıcağıyla buzlarımız çözülüp kendimize gelirken hem çaylarımızı içtik, hem muayeneden geçen hastalarımızın aşılarını yaptık ve daha sonra sohbete koyulduk sorunlarıyla ilgili... Sait o zor çıkan nefesiyle öylesine doluydu ki, duruyor, nefesini alıyor ve konuşuyordu. Anlatıyor, anlatıyordu çektiği sıkıntıları çalıştığı döneme dair… Ve anlatıyordu emeklilik hakkı verilmediği taktirde geride bırakacağı çocukları ve eşinin hiçbir güvencesi olmadığını… 7 tane çocuğu var sevgili Sait’in. Neden bu kadar çocuk dedim Sait’e; “Allahın verdiği cana kurban olam, günahtır hocam” dedi. Tertemiz bir insandı..

Daha sonra emeklilikleri için belgelerini toplarken sık sık görüştük. Minnet duyuyordu. Görüşmelerimizde hastalığın ilerlediğini artık nefesinin çıkmadığını anlatıyordu. Emeklilik hakkını elde ettiği gün beni aradı ve ağlıyordu. Çok mutluydu. ‘’Artık ölsem de gam yemem hocam’’ diyordu... Geçen gün Seredin Yörük beni aradı; “Sait’i Bingöl Devlet Hastanesi yoğun bakımına kaldırdılar. Sizi aramamı istedi. Beni orada yalnız bırakmasın hoca. Elazığ’a sevk ettirsin’’ dedi. Bingöl Devlet Hastanesi ayağa kalktı Sait için. Tüm hastane yetkililerine, doktorlarına sonsuz şükranlarımı sunuyorum… Daha sonra Elazığ Araştırma Hastanesine sevki yapıldı ve kaçınılmayan son onun da kapısını tıpkı diğer hastalar gibi çaldı.. 07 Ekim 2013 sabaha karşı kalan son nefesini geride bıraktıklarına sosyal güvenceleri ile bırakıp gitti. Mekanı cennet olsun. Taşlıçay’da 9’uncu Türkiye genelinde 54’üncü ölümdü. Bunlar bildiklerimiz...

Bu vesileyle buradan sevgili bakanımız Fatma Şahin’e duyuramadığımız sesimizi duysun diye bir kez daha sesleniyorum… Torba yasayla 6111 sayılı Kanun’un 67 nci maddesi ile 2022 sayılı Kanun’a geçici 2’nci madde eklenerek silikozis 3 aylık müracaat süresi verilmiş 25 Şubat 2011 tarihinde başlayan süre 24 Mayıs 2011’de sona ermişti. Bu süre içinde çoğu silikozis hastası bu hakkın verildiğini dahi duymamıştı. 3 aylık yasal süreden yararlanmak isteyen kimi hastanın başvuru sırasında meslek hastanelerinden aldıkları raporlar sağlık kurulu tarafından daha düşük derecede gösterilerek yasadan yararlanamaz duruma getirilmiştir. Sigortasız, merdiven altı, ruhsatsız iş yerlerinde karınlarını doyurmak, ailelerinin geçimlerine katkı sunmak amacıyla en zor koşullarda sigortasız çalıştırılan 20-25 yaşlarında, hayatlarının baharında, hayallerini gerçekleştiremeden, yaşamları kararan bu gençlerin haklarını kim savunacak? Hastaların emekli olabilmek için yaptıkları müracaat üzerinden aylar geçmesine rağmen hala sonuçlanmayanlar var. Bu hastaların yasal düzenleme kabul edildiğinde gerçekleşeceğine dair umutları vardı. Şimdi Türkiye’nin her köşesinden arayıp çare bulmamızı isteyen umutsuzlara kim umut olacak sevgili bakanım.. Daha önce yazılı ve görsel medyanın yadsınamayacak desteğiyle sorunlarını meclise taşıdık. İktidar ve muhalefet milletvekillerimiz destek verdi ve buralara kadar geldik. Sonsuz teşekkürker ediyoruz… İnanıyorum ki siz ve değerli vekillerimizin desteğiyle sorunlar bir kez daha çözüme kavuşacak..

Yetersiz olan 3 aylık müracaat süresinin mutlaka uzatılması, henüz başvuramamış olanlara yeniden müracaat hakkı tanınarak daha önce silikozis tanısı konulup daha sonra sağlık kurulunda düşük oranda rapor verilen silikozis hastalarından yeniden tetkik istenip, raporların kontrolünün sağlanmasını ve meslek hastalığından kaynaklı iş gücü kaybı yaşayan tüm işçilerin 6111 sayılı yasayla sosyal güvenceye kavuşturulmasını hastaların mağduriyeti göz önünde bulundurularak konunun ciddiye alınmasını, %15 olan iş gücü kaybı oranının % 10’a düşürülmesini talep ediyoruz. Hastalık oranları hep aynı seviyede kalmıyor. Her geçen gün artarak devam ediyor. Avuç kadar kalan hasta için bunu esirgemezsiniz dileriz.

Her basın açıklamasında olduğu gibi bir kez daha ifade etmek istiyorum: Madem ki hasta hakları yönetmeliğinde hasta hakkı; sağlık hizmetlerinden faydalanma ihtiyacı bulunan fertlerin, sırf insan olmaları sebebiyle sahip bulundukları ve T.C. Anayasası, milletlerarası antlaşmalar, kanunlar ve diğer mevzuat ile teminat altına alınmış ifadesiyle yer almış, bakanlık değişliği nedeniyle henüz hak elde edemeyen hastalara, her zaman düşkünlere el uzatan Aile ve Sosyal Politikalar Bakanımız Sayın Fatma Şahin’in sahip çıkmasını umut ediyor ve diliyoruz.”