Türkiye'de üniversite mezunu sayısı ve yükseköğretim oranları her geçen yıl artarken, özellikle genç kadınların eğitimdeki yükselişi dikkat çekti.
TÜİK 2025 yılı eğitim verilerine göre üniversite mezunu nüfusunun en yoğun olduğu 10 il belli oldu.
2025 yılı itibarıyla yüksekokul, fakülte, yüksek lisans ve doktora mezunlarını kapsayan verilere göre Türkiye'nin en fazla üniversite mezununa sahip illeri şöyle sıralandı:
10. Gaziantep: 274 bin 804 kişi
9. Mersin: 331 bin 564 kişi
8. Konya: 366 bin 761 kişi
7. Adana: 374 bin 383 kişi
6. Kocaeli: 415 bin 54 kişi
5. Antalya: 534 bin 995 kişi
4. Bursa: 583 bin 42 kişi
3. İzmir: 993 bin 479 kişi
2. Ankara: 1 milyon 574 bin 898 kişi
1. İstanbul: 3 milyon 449 bin 983 kişi
İstanbul, yaklaşık 3,5 milyon üniversite mezunuyla açık ara zirvede yer alırken, Ankara ve İzmir de listenin üst sıralarında kendine yer buldu.
TÜİK'in 2025 eğitim istatistikleri, Türkiye'de yükseköğrenim oranlarının son yıllarda önemli ölçüde arttığını gösterdi. Özellikle 25-34 yaş grubunda üniversite mezunu oranı 2008 yılında yüzde 13,5 seviyesindeyken, 2025 yılında yüzde 45,6'ya yükseldi.
Bu artış, Türkiye'nin eğitim alanındaki dönüşümünü gözler önüne sererken, Türkiye'nin eğitim karnesini küresel ölçekte değerlendirmek için Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü'nün (OECD) ortalamasına da önemli ölçüde yaklaşılmış oldu.
Verilerin en dikkat çekici sonuçlarından biri kadınların yükseköğretimde gösterdiği başarı oldu.
2008 yılında 25-34 yaş grubundaki kadınların yükseköğretim mezuniyet oranı yüzde 12,5 seviyesindeyken, 2025 yılında bu oran yüzde 50,3'e ulaştı. Aynı yaş grubunda erkeklerin mezuniyet oranı ise yüzde 41 olarak ölçüldü.
Böylece genç kadınların yarısından fazlası üniversite diplomasına sahip olurken, kadınlar eğitimde erkekleri geride bıraktı.
Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü OECD'nin 2024 verilerine göre 25-34 yaş grubundaki yükseköğretim mezunu oranları şöyle:
OECD ortalaması: %48,7
Türkiye: %44,9
Güney Kore: %70,6
Meksika: %29,1
Türkiye, son yıllardaki hızlı yükselişiyle OECD ortalamasını yakalama yolunda ilerlemeye devam ediyor.
2025 yılında 25 yaş ve üzeri nüfusun ortalama eğitim süresi 9,6 yıl olarak hesaplandı. Bu süre erkeklerde 10,3 yıl, kadınlarda ise 8,9 yıl oldu.
Ortalama eğitim süresinin en yüksek olduğu il 10,9 yıl ile Ankara oldu. Başkenti sırasıyla İstanbul, Eskişehir, Kocaeli ve Yalova takip etti.
Listenin son sıralarında ise Ağrı, Şanlıurfa, Muş, Kastamonu ve Van yer aldı.
2016-2025 döneminde eğitim süresindeki artış oranlarına bakıldığında Doğu ve Güneydoğu Anadolu illerinin dikkat çekici bir yükseliş yakaladığı görüldü.
Eğitim süresini en fazla artıran iller şunlar oldu:
Şırnak: %48,5
Hakkari: %40,4
Muş: %35,7
Şanlıurfa: %35,5
Van: %33,1
Uzmanlar, bu verilerin bölgedeki eğitim yatırımlarının ve okullaşma oranlarındaki artışın önemli bir sonucu olduğunu belirtti.
Türkiye'de 6 yaş ve üzeri nüfusta okuma yazma bilenlerin oranı 2008 yılında yüzde 91,8 iken, 2025 yılında yüzde 97,9'a yükseldi.
Bu gelişme, ülke genelinde eğitim erişiminin önemli ölçüde arttığını ortaya koyuyor.
TÜİK verilerinde öne çıkan bir diğer unsur ise ebeveyn eğitiminin çocukların eğitim başarısına etkisi oldu.
Araştırmaya göre:
Annesi üniversite mezunu olan bireylerin %84,2'si yükseköğretim mezunu oluyor.
Babası üniversite mezunu olanlarda bu oran %80,4 seviyesinde bulunuyor.
Annesi ortaokul altı eğitim düzeyine sahip bireylerde ise yükseköğretime erişim oranı %29,4'te kalıyor.
Veriler, özellikle anne eğitim düzeyinin çocukların akademik başarısında belirleyici bir rol oynadığını ortaya koyuyor.
markasıdır.
Haber Gönder
Okuyucu Yorumları 0 yorum