Birçok kişi zamandan kazanmak, daha az kalori almak veya kilo kontrolü sağlamak amacıyla kahvaltıyı atlıyor.
Ancak akşam yemeği ile öğle yemeği arasında oluşan uzun açlık süresi, vücudun kan şekerini düzenleme mekanizmasını etkileyebilir.
Endokrinoloji Uzmanı Dr. Rahul Parashar'a göre kan şekeri, temel olarak insülin ve glukagon hormonları tarafından kontrol ediliyor.
Gece boyunca aç kalındığında karaciğer, vücudun enerji ihtiyacını karşılamak için depoladığı glikozu kana veriyor.
Açlık süresinin sabah saatlerinden öğleye kadar uzaması ise hormon seviyelerinde ve insülin duyarlılığında değişikliklere yol açabilir.
Bu durum, kahvaltı yapmadan doğrudan öğle yemeğine geçildiğinde kan şekerinin daha hızlı yükselmesine neden olabilir. Özellikle diyabet, prediyabet ve insülin direnci bulunan kişilerin bu konuda daha dikkatli olması gerekir.

Uzmanın dikkat çektiği araştırmalardan biri, Aralık 2024'te Indian Journal of Endocrinology and Metabolism dergisinde yayımlandı. Tip 2 diyabeti kontrol altında olmayan Asya kökenli Hintli hastalar üzerinde gerçekleştirilen araştırmada, kahvaltı yapmanın ve kahvaltıyı atlamanın kan şekeri üzerindeki etkileri incelendi.
Araştırmaya 10 kişi katıldı. Katılımcıların hem kahvaltı yaptıkları hem de kahvaltıyı atladıkları günlerdeki kan şekeri değerleri karşılaştırıldı.
Araştırma sonuçlarına göre kahvaltının atlandığı günlerde öğle yemeği sonrasında ölçülen en yüksek ortalama kan şekeri 214,6 mg/dL olarak kaydedildi. Kahvaltı yapılan günlerde ise bu değer 175,4 mg/dL seviyesinde kaldı.
Açlık kan şekeri değerlerinde de dikkat çekici bir fark görüldü. Kahvaltının atlandığı günlerde ortalama değer 133,5 mg/dL olurken, kahvaltı yapılan günlerde 110 mg/dL olarak ölçüldü.
Araştırmacılar bu farklılığı artan insülin direnci ve glukagon hormonunun daha güçlü yanıt vermesiyle ilişkilendirdi.

Kahvaltı alışkanlığı ile tip 2 diyabet arasındaki ilişkiyi inceleyen bir başka araştırma da dikkat çekici sonuçlar ortaya koydu.
Altı ileriye dönük araştırmanın değerlendirildiği meta-analizde, toplam 96 bin 175 kişi ve 4 bin 935 tip 2 diyabet vakası incelendi. Sonuçlara göre kahvaltıyı düzenli olarak atlayan kişilerde tip 2 diyabet gelişme riskinin, düzenli kahvaltı yapanlara kıyasla yüzde 33 daha yüksek olduğu görüldü.
Ancak uzmanlar, bu sonucun kahvaltıyı atlamanın doğrudan diyabete neden olduğunu kanıtlamadığının altını çiziyor.
Araştırmalar iki durum arasında bir ilişki olduğunu gösterse de başka yaşam tarzı ve sağlık faktörlerinin de etkili olabileceği belirtildi.
Kahvaltı yapmak, güne ağır ve yüksek kalorili bir öğünle başlamak anlamına gelmiyor. Uzmanlara göre sağlıklı bir kahvaltıda protein, lif ve sağlıklı yağların dengeli şekilde bulunması gerekir.
Bu besinlerin bir arada tüketilmesi, glikozun kana daha yavaş karışmasına yardımcı olabilir. Aynı zamanda daha uzun süre tokluk hissi sağlayarak gün içerisindeki enerji dengesini destekleyebilir.
Dr. Parashar'ın önerdiği sağlıklı kahvaltı seçenekleri arasında şunlar yer alıyor:
Yumurta ve tam tahıllı ekmek: Protein ve lif açısından dengeli bir seçenek oluşturuyor.
Mercimekli krep (dal chilla): Protein bakımından zengin bir kahvaltı alternatifi olarak öneriliyor.
Kuruyemişli ve tohumlu yulaf: Lif ve sağlıklı yağ içeriğiyle uzun süre tokluk sağlayabiliyor.
Türkiye'de de benzer bir dengeyi yakalamak için haşlanmış yumurta, tam buğday ekmeği, peynir, şekersiz yoğurt, ceviz ve mevsim sebzelerinden oluşan bir kahvaltı tercih edilebilir.

Uzmanlar, özellikle insülin veya kan şekerini düşüren bazı ilaçları kullanan diyabet hastalarının öğün atlama konusunda daha dikkatli olması gerektiğini vurguladı.
Öğünlerin atlanması, bu kişilerde kan şekerinin aşırı düşmesi olarak bilinen hipoglisemi riskini artırabilir.
Aralıklı oruç veya farklı kısıtlayıcı beslenme yöntemlerini uygulamak isteyenlerin de öğün saatlerini doktorlarıyla birlikte planlaması önerildi.
Uzmanlara göre önemli olan yalnızca kahvaltı yapmak değil, gün boyunca dengeli beslenmek ve öğün düzenini kişinin sağlık durumuna göre belirlemek. Özellikle kan şekeri problemi yaşayan kişilerin kahvaltıyı atlama alışkanlığı edinmeden önce hekimlerine danışmaları gerekir.
Okuyucu Yorumları 0 yorum