Rahman Suresi Kuran'da 55. sırada yer alırken iniş sırasına göre ise 97. suredir. Rahman suresinde 78 ayet bulunur. İsmini ilk ayetteki, Allah’ın isimlerinden biri olan er-Rahman kelimesinden alır. Adıyla uyumlu şekilde, neredeyse surenin tamamında ilahi rahmetin insan ve dünyadaki tecellilerinden söz edilir. Hz. Peygamber’in hadislerinden aktarılana göre Rahman suresini okuyanlar, Allah’a ve Allah'ın verdiği nimetlere olan şükrünü yerine getirmiş olurlar. Bu yazımızda, Resulullah tarafından "Kuran'ın gözdesi" olarak nitelenen Rahman suresi meali, Türkçe okunuşu ve Rahman suresi fazileti gibi detayları derledik. İşte Rahman suresi okunuşu ve anlamı...
İslam alimlerine göre, Kuran'ın edebi anlamda en güçlü suresidir.
Rahman suresinin anlamını bilmek, İslam dininin eğitim anlayışı açısından son derece önemlidir. Allah'ın rahmetinin bilincinde olmak ve bu sorumluluğa göre davranmayı aşılamak için indirilmiştir.
1,2. Rahmân, Kur'an'ı öğretti.
3. İnsanı yarattı.
4. Ona beyanı (düşünüp ifade etmeyi) öğretti.
5. Güneş ve ay bir hesaba göre hareket etmektedir.
6. Otlar ve ağaçlar (Allah'a) boyun eğerler.
7. Göğü yükseltti ve ölçüyü koydu.
8. Ölçüde haddi aşmayın.
9. Tartıyı adaletle yapın, teraziyi eksik tutmayın.
10. Allah, yeri yaratıklar için var etti.
11. Orada meyve(ler) ve salkımlı hurma ağaçları vardır.
12. Yapraklı taneler, hoş kokulu bitkiler vardır.
13. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
14. Allah, insanı pişmiş çamur gibi bir balçıktan yarattı.
15. "Cin"i de yalın bir ateşten yarattı.
16. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
17. O, iki doğunun ve iki batının Rabbidir.(1)
(1) Güneş dünyanın herhangi bir noktasında batarken aynı zamanda oranın mukabili olan yerde de doğmaktadır. Diğer bir bakış açısıyla, güneş bir yerde doğarken aynı anda, bir başka yerde batmaktadır. Buna göre itibarî olarak güneşin bir tam gün içinde iki doğuşu ve iki batışı bulunmaktadır. Mevsimlere göre güneşin ufukta doğup battığı farklı noktalar dikkate alınacak olursa, buna göre birçok "Doğu" ve birçok "Batı" dan söz edilebilir. (Bakınız: Sâffât sûresi, âyet, 5 ve dipnotu.)
18. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
19. (Suları acı ve tatlı olan) iki denizi salıvermiştir; birbirine kavuşuyorlar.(2)
(2) Benzer ifadeler için bakınız: Furkân sûresi, âyet, 53.
20. (Fakat) aralarında bir engel vardır, birbirine geçip karışmıyorlar.
21. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
22. O denizlerin her ikisinden de inci ve mercan çıkar.
23. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
24. Denizde akıp giden dağlar gibi yüksek gemiler de O'nundur.
25. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
26. Yer üzerinde bulunan her canlı yok olacaktır.
27. Ancak azamet ve ikram sahibi Rabbinin zâtı bâki kalacaktır.
28. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
29. Göklerde ve yerde bulunanlar, (her şeyi) O'ndan isterler. O, her an yeni bir ilâhî tasarruftadır.
30. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
31. Yakında sizi de hesaba çekeceğiz, ey cinler ve insanlar!
32. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
33. Ey cin ve insan toplulukları! Göklerin ve yerin uçlarından bucaklarından geçip gitmeye gücünüz yeterse geçip gidin. Büyük bir güç olmadıkça geçip gidemezsiniz.
34. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
35. Üstünüze ateşten yalın bir alevle kıpkızıl bir duman gönderilir de kendinizi koruyamazsınız.
36. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
37. Gök yarılıp da, yanıp kızaran yağ gibi kırmızı gül hâline geldiği zaman (hâliniz ne olur?)
38. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
39. İşte o gün ne insana, ne cine günahı sorulmayacak.(3)
(3) Çünkü her şey kayıt altına alınmıştır.
40. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
41. Suçlular simalarından tanınır da, perçemlerinden ve ayaklarından yakalanırlar.
42. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
43. İşte bu suçluların yalanladıkları cehennemdir.
44. Onlar, cehennem ateşi ile yüksek derecede kaynar su arasında gider gelirler.
45. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
46. Rabbinin huzurunda (hesap vermek üzere) duracağından korkan kimseye iki cennet vardır.
47. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
48. İki cennet de (ağaçlar, meyveler, rengârenk bitkiler gibi) çeşit çeşit güzelliklerle bezenmiştir.
49. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
50. İçlerinde akan iki pınar vardır.
51. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
52. İkisinde de her meyveden çift çift vardır.
53. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
54. Onlar astarları kalın ipekten olan döşeklere yaslanırlar. Bu iki cennetin meyveleri (zahmetsizce alınacak kadar) yakındır.
55. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
56. Oralarda bakışlarını sadece eşlerine çevirmiş dilberler vardır. Onlara eşlerinden önce ne bir insan, ne bir cin dokunmuştur.
57. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
58. Onlar sanki yakut ve mercandır.
59. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
60. İyiliğin karşılığı, yalnız iyiliktir.
61. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
62. Bu iki cennetten başka iki cennet daha vardır.
63. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
64. O iki cennet koyu yeşil renktedir.
65. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
66. İçlerinde kaynayan iki pınar vardır.
67. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
68. İçlerinde her türlü meyve, hurma ve nar vardır.
69. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
70. Onlarda huyları güzel, yüzleri güzel dilberler vardır.
71. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
72. Onlar, çadırlara kapanmış hurilerdir.
73. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
74. Onlara, eşlerinden önce ne bir insan ne bir cin dokunmuştur.
75. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
76. Onlar yeşil yastıklara ve güzel yaygılara yaslanırlar, (nimetlenirler).
77. O hâlde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz?
78. Azamet ve ikram sahibi Rabbinin adı yücedir.
Rahman suresi genellikle dileklerin gerçekleştirilmesi için okunur. İşte Rahman suresinin faydalarından bazıları:
Rahman suresi, diğer adıyla Keziban duası ya da suresi olarak da bilinir.
Rahman suresi meali Diyanet'in kaynakları incelendiğinde, ayetlerde Allah'ın insana bahşettiği akıl yetisi ve bu yetinin getirdiği sorumluluklar aktarıldığı görülür. İnsanların yanında irade sahibi varlıklar olan cinlere hitap eden tek suredir. Modern bilim adamlarını şaşırtacak şekilde; güneş ve gezegenlerin hareketinden, denizler arasındaki yoğunluk farkına değin pek çok olguya değinilir. Bununla, Allah'ın nimetlerinin ve gücünün her yerde ve de gören gözlere açık olduğu anlatılır. Kıyamet günü ve Cehennem tasvirlerine kısaca yer verilirken, geniş Cennet tasvirleri ile bezenmiştir. Cennette vaat edilen yeşil ve verimli vadiler, huriler ve Cennet sarayları tasvir edilir. Surede genel olarak Allah’ın nimetleri ve kudret delilleri, günahkarların kıyamette karşılaşacakları şiddetli azaplar konu edilir.
Rahman suresi genellikle bir dileğin gerçekleşmesi ve kalp dinginliği için okunur. Aktarılana göre Allah'tan dileğiniz zenginlik, borçlardan veya hapisten kurtulma olabileceği gibi korku ve endişeden kurtulmak için de okunabilir.
Rahman suresi okunmadan önce iki rekat hacet namazı kılınmalıdır. Namazın ardından tövbe edilir ve salavat getirilir. Dilek neyse dile getirilir ve Rahman suresi 3 kez okunur. Sure okunduktan sonra tekrar salavat getirilir ve Allah'a şükredilir. Rahman suresinin faziletine güvenen pek çok kimsenin sureyi okumayı alışkanlık haline getirdiğini ve her fırsatta dileklerinin karşılık bulması için okuduğunu söyleyebiliriz.
Rahman suresi Kuran'ın kitap sıralamasında 55. sırasında yer alır. İniş sırasına göre ise 97. suredir. Rahman suresinde 78 ayet bulunur.
Rahman suresi 27. cüzdedir. Kuran'da 530. sayfadan başlayıp 533. sayfada sona erer.
Rahman Suresinin, Ra’d Suresinden sonra ve İnsan suresinden önce Medine’de indirildiği öne sürülmüştür. İslam alimleri arasında tamamının Mekke’de indirildiği ya da bir kısmının Mekke’de diğer kısmının ise Medine’de indirildiğine dair görüşler de bulunmaktadır. Ancak surenin genel yapısına ve İslam tarihine bakıldığında Mekke'de indirildiği genel kabul görmüştür. Kuran’ın edebi açıdan en üstün suresi olarak nitelendirilir. Ayetleri kısa ve öz cümlelerden oluşmaktadır.
Surenin ilk kelimesi olan Rahman, sureye adını vermiştir. Bu sözcük, surenin konusunu da oldukça iyi özetler. Zira surenin başından sonuna kadar Allah'ın rahmeti ve rahmetinin görünüşleri konu edilmiştir. Rahman suresi ismini, Arapça R-H-M fiilinin kökünden türeyen ve Allah’ın en güzel isimlerinden biri olan er-Rahman kelimesinden alır. Kelime, "merhameti her varlığı kuşatan" anlamına gelir. Aynı zamanda sonsuz rahmet ve merhamet sahibi anlamına gelse de Allah'ın isimlerinden biri olması manasında, özel isimdir ve tam anlamıyla çevrilemez. Rahman isminin kapsamı oldukça geniştir ve Allah'ın ebedilik ve ölümsüzlük sıfatlarını içine alır.
Besmelede geçen Rahman ve Rahim isimlerinin anlamları "Esirgeyen ve Bağışlayan" şeklindedir. Rahman kelimesi, diğer besmeleler hariç tutulduğunda Kuran'da tam 57 defa geçer. Aynı kökten gelen ve besmelede Rahman isminin ardından gelen kelime de Rahim kelimesidir. Bu kelime Kuran'da 97 kez geçer. Benzerlikleri olsa da İslam alimleri bu kelimelerin farklı anlamlara geldiklerinde hemfikirdirler. İmam Taberi'ye göre; Rahman kelimesi Allah'ı övmek için kullanıldığından, ondan türetilen Rahim kelimesinden daha güçlüdür. Başka bir deyişle Rahman kelimesi, Rahim kelimesini kapsar. Razi'ye göre de; Rahman kelimesi "başka kimsenin gerçekleştiremeyeceği şekilde nimet veren" demektir. Rahim kelimesi ise "kulların getirebileceği gibi nimet getiren" demektir. Bu nedenle Rahman sıfatı, Allah'tan başka kimse için kullanılamaz.
Rahman suresi abdest almaya gerek olmaksızın ezberden okunabilir. Rahman suresinin ezberden okunması pek çok İslam alimi tarafından tavsiye edilmiştir. Buna karşın sureyi Kuran'dan okumak isteyenler için, önce abdest almak ve sonrasında Kuran'a dokunmak gerekir.
Hz. Peygamber ve sahabenin övdüğü Rahman suresi; kulun Allah'tan bir isteği ya da dileği olduğunda, başında bir musibet bulunduğunda ya da iç sıkıntısına düştüğünde okunur. Rahman suresini istediğiniz ve ihtiyaç duyduğunuz herhangi bir zamanda okuyabilirsiniz.
Rahman suresi Kuran'da 530. sayfadan başlayıp 533. sayfada sona eren, 3 sayfalık bir suredir. Bu nedenle ezberlenmesi kolay olmayabilir. Rahman suresinin konusu Allah'ın rahmeti, büyüklüğü ve merhametidir. Bunun yanında irade sahiplerinin sorumluluğu olduğunu ve Allah'ın rahmetini kendisinde ve dünyada görmesi gerektiğini konu alır. Bu nedenle, surenin anlamına muvaffak olup, Allah'ın yüceliğini her yerde gören ve nimetlerine şükredenlerin duaları Allah katında karşılık bulacaktır.
Rahman suresi, görece uzun bir sure olduğundan ezberlenmesi zordur ancak imkansız değildir. Bunun için hafıza ustalarının kullandığı bazı tekniklerden faydalanılabilir. İşte bu tekniklerden bazıları: