Havaların soğuması ve günlerin kısalmasıyla birlikte güneş ışığından yararlanma süresi de azalıyor. Özellikle kış aylarında daha fazla kapalı alanlarda vakit geçirilmesi, vücudun güneş ışığı aracılığıyla D vitamini üretimini etkileyebiliyor. D vitamini, vücudun kalsiyumu emmesine yardımcı olarak kemiklerin güçlenmesinde önemli rol oynuyor. Aynı zamanda bağışıklık sistemi, kas sağlığı ve çeşitli vücut fonksiyonları açısından da önem taşıyor.
ABD Gıda ve İlaç Dairesinin (FDA) besin etiketlerinde esas aldığı günlük D vitamini referans değeri 20 mikrogram olarak belirtiliyor. Ancak bu miktara yalnızca beslenme yoluyla ulaşmak her zaman kolay olmuyor.

D vitamini denildiğinde akla genellikle somon gibi yağlı balıklar, yumurta sarısı ve D vitaminiyle zenginleştirilmiş süt ürünleri geliyor. Ancak gastroenteroloji uzmanı Dr. Sumana Moole, mantarların da önemli bir D vitamini kaynağı olabileceğini belirtiyor. Buradaki kritik ayrıntı ise mantarın yetiştirilme veya işlenme koşulları.
Dr. Moole'ye göre ultraviyole (UV) ışığına maruz bırakılmış beyaz kültür mantarlarının yaklaşık 85 gramı, günlük D vitamini referans değerinin tamamını karşılayabiliyor. Uzman, mantarların özellikle UV ışığına maruz kaldıklarında D2 vitamini bakımından zenginleştiğini ifade ediyor.

Mantarların D vitamini içeriğini belirleyen en önemli etkenlerden biri UV ışığına maruz kalmaları. İnsan vücudunun güneş ışığından yararlanarak D vitamini üretmesine benzer şekilde, mantarlar da UV ışığının etkisiyle D2 vitamini oluşturabiliyor. Ancak marketlerde satılan mantarların önemli bir bölümü karanlık ortamlarda yetiştiriliyor.
Araştırmalara göre UV ışığına özel olarak maruz bırakılmamış beyaz kültür mantarı, kestane mantarı ve portobello gibi türlerde D vitamini miktarı oldukça düşük olabiliyor. Normal koşullarda yetiştirilen bu mantarların 100 gramında 0,5 mikrogramdan daha az D vitamini bulunabiliyor.
Buna karşılık ABD Tarım Bakanlığının (USDA) besin verilerine göre UV ışığına maruz bırakılmış beyaz kültür mantarlarının 100 gramında yaklaşık 26,2 mikrogram D vitamini bulunabiliyor. Bu da yaklaşık 85 gramlık bir porsiyonda 22 mikrogram civarında D vitamini anlamına geliyor. Söz konusu miktar, FDA'nın günlük referans değerinin yaklaşık yüzde 110'una karşılık geliyor.

Uzmanlar, D vitamini bakımından zengin mantar satın almak isteyenlerin ürün etiketlerini kontrol etmesini öneriyor. Ambalaj üzerinde "UV-treated" (UV ışığı uygulanmış) veya "high in vitamin D" (D vitamini bakımından zengin) ifadelerinin bulunması, ürünün bu amaçla işlenmiş olabileceğini gösteriyor. Ancak D vitamini miktarı markaya ve üretim koşullarına göre değişebiliyor. Bu nedenle yalnızca mantarın türüne bakmak yerine besin değerleri tablosundaki D vitamini miktarının incelenmesi gerekiyor.
Mantarların saklanması ve pişirilmesi sırasında D vitamini miktarında azalma meydana gelebiliyor. Ancak 2018 yılında yayımlanan bilimsel derlemede, UV ışığına maruz bırakılmış mantarların uygun koşullarda saklanıp son tüketim tarihinden önce tüketilmesi durumunda önemli miktarda D vitamini içermeye devam edebileceği belirtiliyor. Araştırmacılar, bu miktarın 100 gramda 10 mikrogramın üzerinde kalabileceğini değerlendiriyor.
Dolayısıyla mantarların taze satın alınması ve uygun koşullarda saklanarak kısa süre içerisinde tüketilmesi önem taşıyor.
Okuyucu Yorumları 0 yorum