Boyun kireçlenmesi belirtileri nelerdir? Ne iyi gelir?

Son yıllarda boyun ağrılarından şikayet edenlerin sayısındaki artış dikkat çekiyor. Önceleri, daha çok yaşlanmaya ya da travmaya bağlı olarak gelişen, bazı meslek gruplarında sık rastlanan, genel olarak eklem ama özellikle diz ve boyun ağrıları, bugün artık toplumun her kesiminde rastlanan önemli bir şikayet konusu. 'Kireçlenme' olarak tanımlanan bu ağrılar, insanların uyku düzeninden tutun da iş gücü kayıpları ve psikolojik sıkıntılara kadar başka sorunları da beraberinde getiriyor. 

Boyun kireçlenmesi belirtileri nelerdir? Ne iyi gelir?

Boyun omurları çok hareketli bir yapıya sahip olduğu için kireçlenme ve buna bağlı olarak ortaya çıkan boyun ağrıları, toplumda çok sık karşılaşılan şikayetlerdir. Yetişkin insanların yarısı hayatlarında en az bir kere boyun ağrısı atağı geçirirler. 

BOYUN KİREÇLENMESİ NEDİR? 

Pürüzsüz olan eklem yüzeyinin aşınması ile başlayan şikayetler, genel olarak kireçlenme olarak tanımlanır. Eklem olan her yerde kireçlenme olabilir ve hangi uzva ait eklem aşındıysa, o uzvun kireçlendiği söylenir; diz kireçlenmesi, boyun kireçlenmesi gibi.

Kireçlenme, halk arasında çok yaygın kullanılan bir tabir olmakla birlikte aslında sorunu doğru tanımlayan bir tabir değil. Çünkü aslında, eklem kireç tutmaz ama çeşitli nedenlerle aşınır, bozulur. Aşınmanın başlamasıyla birlikte çeşitli şikayetler de kendini göstermeye başlar. 

Kafatasının altından başlayarak kuyruk sokumuna kadar devam eden ve vücudumuzun dik durmasını, sağa-sola dönmesini, öne-arkaya eğilmesini sağlayan omurga, 33 adet omurdan oluşur. Bunların 7 tanesi boyun (servikal), 12 tanesi sırt (torakal), 5 tanesi bel (lumbal) ve diğerleri de kuyruk sokumu bölgesindedir. Bu omurların arasında disk adı verilen kıkırdak dokular bulunur. Bu diskler, omurları sürtünmeye bağlı aşınmalardan korumak için bir çeşit yastık vazifesi görürler. Disklerin bir diğer görevi de omurlar arasındaki boşluklardan geçen omuriliği, yani sinirleri korumaktır. 

BOYUN KİREÇLENMESİ NEDEN OLUR? 

Boyun, başımızın ağırlığını taşıyacak bir yapıya ve yukarıda söz ettiğimiz 7 omura bağlı eklemler sayesinde de hareket yeteneğine sahiptir. Boynumuzu, omurlar arasındaki diskler ve eklemler sayesinde hareket ettiririz. Boyun omurları arasındaki boşluktan kollara ait hareketleri ve duyuları sağlayan sinirler geçer. Dolayısıyla boyun eklemlerinde meydana gelen bozulmalar sadece boyunda değil omuz ve kollarda da ağrı ve his kayıplarına sebep olabilir. Boyun omurlarında meydana gelen bozulmalar tıpta "servikal spondiloz" olarak adlandırılır.

Kireçlenmenin birincil (primer) ve ikincil (sekonder) nedenleri vardır.

1. BİRİNCİL NEDENLER

Büyük oranda genetik yatkınlığa bağlı yapısal nedenlerdir. Yani kıkırdak doku, doğası gereği bozulur. 30 yaşından itibaren boyun omurları arasındaki diskler, sıvı içeriğini kaybetmeye ve büzüşmeye başlar. Bu durumda diskler, omurların hareketine yeterince yardımcı olamaz. Disklerin bozulması ayrıca omurlar arasındaki mesafenin azalmasına da sebep olur. Bu durumda boyun eklemlerine daha fazla yük binmeye başlar. Boyun eklemlerinin yükü artıp hareket yeteneği de azaldığında omurlar birbirlerini aşındırır, anormal kemik uzantıları oluşur. Ayrıca sinir kökleri ve omurilik üzerinde oluşan bası, boyun fıtığına benzer kol ağrıları ile kol ve elde güçsüzlük ve uyuşukluğa yol açar. Aynı zamanda boyun bağlarının da gevşemeye başlaması, süreci hızlandırır. Genetik olarak yatkınlığı olan kişilerde kıkırdak dokunun aşınmalara karşı dayanıklılığı daha azdır ve bozulma daha erken yaşlarda başlayabilir. 

2. İKİNCİL NEDENLER

Eklemin kıkırdak dokusundaki aşınmaya sebep olan başka bir
hastalık ya da travma söz konusu olabilir. Boyunda kireçlenme;

  • Çarpma, burkma,
  • Romatoid artrit (iltihaplı romatizma),
  • Vücudun başka yerindeki enfeksiyonlar,
  • Oturma ve duruş bozuklukları,
  • Hareketsizlik gibi faktörlerin sebep olduğu kıkırdak aşınmasından dolayı da gelişebilir.

BOYUN KİREÇLENMESİ BELİRTİLERİ NELERDİR?

iStock-471778198

Yoğun olarak 40 yaşından sonra görülmeye başlayan boyun kireçlenmesinin görülme sıklığı yaş ilerledikçe artar. Ailesinde kireçlenme öyküsü olanlarda ya da eklem aşınmasına sebep olan başka hastalığı olanlarda ise, daha erken yaşlarda da ortaya çıkabilir. Masabaşı çalışanlarda, omurga eğriliği (skolyoz) veya düzleşme gibi omurga bozukluğu olanlarda daha sık görülür. Boyun kireçlenmesinin belirtileri şu şekildedir:

  • Boyunda kıtırtı sesi
  • Boyunda ağrı
  • Baş ağrısı
  • Omuz ağrısı
  • Kolda ağrı ve uyuşma
  • Ellerde güç kaybı
  • Yürüme güçlüğü

Boynu sağa-sola çevirirken duyulan çıtırtı sesleri, kireçlenmenin ilk işareti sayılabilir. Bu aşamada önlem alınarak hastalığın ilerlemesini durdurmak, en azından yavaşlatmak mümkün olabilir. Ellerde güç kaybının ortaya çıkması ise, sinir kanallarının artık iyice daraldığının bir işaretidir ve bu durumda kireçlenmenin ilerlediğini ve yerleştiğini söyleyebiliriz.

Boyun ağrısı şikayeti olan hastada;

  • Kanser, iltihaplı eklem romatizması gibi önemli bir sistemik
    hastalık varsa,
  • Ağrısı günden güne artıyorsa,
  • Ellerinde, kollarında güç azalması, his kaybı varsa,
  • Kilo kaybı gözleniyorsa,
  • Ağrıya ateş de eşlik ediyorsa,
  • Boyun kemiklerinde dokunmayla beliren hassasiyet varsa mutlaka doktora görünmek gerekir.

BOYUN KİREÇLENMESİ TEDAVİSİ NASIL YAPILIR?

iStock-1077642944

Boyun kireçlenmesi, Beyin ve Sinir Cerrahisi, Romatoloji, Ortopedi ve Nöroloji uzmanlarının ortak ilgi alanına girer. Tedavinin ilk aşaması ise, hastalığı doğru teşhis etmektir. Bunun için hastanın şikayetlerini dinleyen doktor gerekli görmesi halinde röntgen, boyun tomografisi (CT) ve MRI tetkikleri isteyebilir.

Servikal spondiloz yani boyun kireçlenmesinin tedavisi, eklemlerdeki dejenerasyonun boyutlarına ve hastanın ne kadar etkilendiğine göre cerrahi, ilaç ya da fizik tedavi şeklinde yapılır.

1. İLAÇ TEDAVİSİ

Sinirlere bası yapmayan (ellerde, kollarda uyuşma, güç kaybı olmayan) ama ağrıya neden olan eklem dokusu değişikliklerinde ilaç tedavisi uygulanır. Tedavi, ağrı şikayetini ortadan kaldırmaya, varsa enfeksiyonu gidermeye yöneliktir. Kıkırdak dokusunu iyileştirmez. Bu yüzden, ilaç tedavisiyle birlikte mutlaka yaşam alışkanlıkları da gözden geçirilmeli ve gereken değişiklikler yapılmalıdır.

Boyun kireçlenmesine bağlı şikayetlerde ağrı kesiciler ve anti-enflamatuar ilaçlar kullanılır. Ağrı kesicilerin etkisi bünyeden bünyeye farklı olacağından, belli aralıklarla ve düzenli olarak alınmaları önem taşır. 

2. FİZİK TEDAVİ VE EGZERSİZLER

Ağrısı olan hastalar hareket etmekten çekinirler. Oysa hastalar için en kötüsü, hareketsizliktir. İlaçlarla ağrısı kontrol altına alınan hastalar mutlaka düzenli olarak kendileri için uygun egzersizleri yapmalıdırlar. Yanlış hareketlerden kaçınmak için bir fizik tedavi uzmanından yardım almak en doğru davranış olur.

3. CERRAHİ TEDAVİ

Omurgada meydana gelen bozulmalar, ana omurga kanalını ya da sinirlerin çıktığı kanalları daraltarak, ağrının yanı sıra başka nörolojik bulguların da ortaya çıkmasına sebep olabilir. Ana kanaldaki daralmalar, zamanında önlem alınmazsa hastanın sakat kalmasına bile yol açabilir. Bu durumda cerrahi müdahale düşünülür. Cerrahi müdahale, ilaçlarla, egzersizlerle ya da fizik tedaviyle kontrol altına alınamayan durumlarda, son aşama tedavi yöntemidir.

Boyun kireçlenmesi cerrahisinde boynun önünden ya da arkasından uygulanan, Servikal Laminektomi, Servikal Pencere Laminotomi, Anterior Servikal Distektomi, Servikal Foraminotomi gibi değişik yöntemlerle ameliyat yapılır.

BOYUN KİREÇLENMESİ NASIL GEÇER?

Aslında kireçlenmenin geçmesi diye bir durumdan bahsedemeyiz. Boyun hareketleri sırasında ilk kez çıtırtıların duyulmaya başladığı zaman kireçlenme başlamış demektir. Bunu geri alamayız ama ilerlemesini önleyerek deformasyonu en aza indirebiliriz. 

BOYUN KİREÇLENMESİNE NE İYİ GELİR?

30 yaşından itibaren boyun ve diğer tüm eklemlerde kireçlenmenin doğal olarak başlayabileceği unutulmamalıdır. Yaş faktörüne bir de genetik yatkınlık eklendiğinde, kireçlenme olasılığı daha da artar. Bu durumda yapılacak en akıllıca şey, diğer risk faktörlerinden korunmaya çalışmaktır. Boyun kireçlenmesinden korunmak ya da etkilerini azaltmak için;

  • Bağışıklık sistemi güçlü olmalı. Vücudun herhangi bir yerindeki enfeksiyon, deforme olmuş, gücünü kaybetmiş eklemlere kolayca ulaşabilir ve buralara yerleşebilir.
  • Kilo kontrolü sağladığı için dengeli beslenmek, kireçlenmeye de iyi gelir. Vücuttaki her bir fazla kilo, eklemlere yüklenen artı bir yük anlamına gelir.
  • Uygun boyun egzersizleri boyun eklemlerini güçlendirir. 
  • Ani reflekslere sebep olabileceğinden, hiç olmazsa ağrı ataklarının olduğu dönemlerde araba kullanmaktan kaçınmak gerekir. 
  • Başın uzun süre öne eğik durmasını gerektiren duruşlardan kaçınılmalıdır. Uzun süre cep telefonuna bakmak, bu hareketlerin başında gelir.
  • Boynun kendine göre kavisli bir yapısı vardır. Bu kavisin bozulması yani boyun düzleşmesi, eklemlerde kireçlenmeye giden deformasyonlara sebep olur. Boyun bölgesini kuru tutmak ve rüzgardan korumak düzleşmeye karşı alınacak önlemlerdendir.
  • Günümüzde hemen her kapalı mekanda bulunan klimaların esintisine maruz kalmak, terliyken enseye rüzgar almak, yıkandıktan sonra saçlar kurumadan dışarıya, özellikle de soğuğa çıkmak, boyun düzleşmesine sebep olacağından, bunlardan kaçınmak gerekir.
YORUMLARI GÖR ( 0 )
Okuyucu Yorumları 0 yorum
Tüm Yorumları Görmek İçin Tıklayın
Diğer Haberler