HABER

Kıbrıs savaşı ne zaman oldu? Kıbrıs savaşı kaç yıl sürdü?

Kıbrıs savaşı, bilinen adıyla Kıbrıs Barış Harekatı, 20 Temmuz 1974 yılında dönemin Başbakanı Bülent Ecevit önderliğinde başlatılmıştır. Türk Silahlı Kuvvetleri'nin (TSK); Rumların, Kıbrıslı Türklere karşı uyguladıkları zulüm ve baskıyı bitirmek ve bölgede barışı sağlamak için düzenlenen bir barış harekatı olarak tarihte yerini almıştır. Kıbrıs Savaşı’nın üzerinden yaklaşık 47 yıl geçmesinin ardından TRT 1 ekranlarında yayınlanmaya başlanan Bir Zamanlar Kıbrıs dizisi ile tekrar gündeme gelmiştir

Kıbrıs savaşı ne zaman oldu? Kıbrıs savaşı kaç yıl sürdü?

Kıbrıs Savaşı’nın ilk adımları 1950 yılında atılmaya başlanmıştır. O dönemde Rumlar, Yunanistan’a katılmak için birçok faaliyette bulunmuştur. Bu sebeple bu olaya bir süre sonra Türkiye’de dahil olmuştur. Adada iki toplumlu bir Kıbrıs Devleti kurulması için harekete geçilmiştir. Ve böylece 20 Temmuz 1974’te Kıbrıs Savaşı başlatılarak Yunanistan’ın ilhakı önlenmiş ve Kıbrıslı Türklerin varlıkları güvence altına alınmıştır.

kıbrıs barış harekatı4

KIBRIS SAVAŞI NE ZAMAN OLDU?

Kıbrıs Barış Harekatı'na zemin hazırlayan gelişmeler 1959'da başladı. Türkiye, İngiltere ve Yunanistan'ın 1959'da imzaladığı Zürih ve Londra anlaşmalarıyla bu ülkelerin garantörlüğünde Türk ve Rum halklarının eşitliğine dayalı Kıbrıs Cumhuriyeti kuruldu.

Rumlara ait silahlı gruplarca 1963'ten itibaren gerçekleştirilen saldırılar sonucu Kıbrıs Türkleri, ülke yönetiminden baskı ve zulümle uzaklaştırıldı. Adayı Yunanistan'a bağlama hedefine ulaşmak isteyen Rumların yürüttükleri saldırılar ve ambargolar 1963-1974 yılları arasında artarak devam etti.

kıbrıs barış harekatı6

EOKA-B liderlerinden Nikos Sampson, Yunanistan'da iktidarda bulunan cuntanın desteğiyle gerçekleştirdiği darbeyle 15 Temmuz 1974'te Kıbrıs Cumhurbaşkanı Makarios'u devirdi.

Başbakan Bülent Ecevit, toplantının ardından Türk Silahlı Kuvvetlerine Kıbrıs'a müdahale ihtimaline karşı hazırlık yapılması yönünde talimat verdi.

Türkiye, adaya ortak müdahalede bulunulması için garantör devletlerden İngiltere'nin kapısını çaldı. İngiltere'ye, iki garantör devlet olarak adaya müdahale önerildi. Londra'ya giden Bülent Ecevit'in teklifi, İngiltere Başbakanı tarafından kabul görmedi.

kıbrıs barış harekatı

“AYŞE TATİLE ÇIKSIN”

18 Temmuz'da Ecevit, Londra'da ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Joseph Sisco ile görüştü.

Aynı gün Deniz Kuvvetleri Komutanlığına ait bir filo, çıkarma gemileriyle Akdeniz'e açıldı. Kıbrıs Barış Harekatı, TSK'ye bağlı birliklerin Lefkoşa-Hamitköy-Gönyeli ve Pınarbaşı bölgelerine hava indirme, Yavuz Plajı'na denizden çıkarma yapmasıyla 20 Temmuz'da başladı.

Harekatın parolası ise "Ayşe tatile çıksın" olarak belirlendi. Ayşe, Cenevre konferansına katılan dönemin Dışişleri Bakanı Turan Güneş'in kızının adıydı.

kıbrıs barış harekatı1

KIBRIS SAVAŞI NE KADAR SÜRDÜ?

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin çağrısı üzerine Türkiye, 22 Temmuz saat 17.00'den itibaren harekata son verdi.

ABD ve İngiltere dışişleri bakanlıklarının yetkilileri aracılığıyla Türkiye ile Yunanistan arasında ateşkes anlaşmasına varıldı. Yapılan harekatla Lefkoşa-Girne karayolunun denetim altına alınmasıyla Lefkoşa'nın Türk kesiminin denizle bağlantısı sağlandı. Bunun dışında kalan başta Magosa olmak üzere diğer yerleşim bölgelerinde ise Türklerin güvenliği tam olarak sağlanamadı.

kıbrıs barış harekatı2

Bu arada harekatın başlamasıyla İstanbul, Ankara, Tekirdağ, Kırklareli, Edirne, Çanakkale, Balıkesir, Manisa, İzmir, Aydın, Muğla, Adana, İçel ve Hatay'da sıkıyönetim ilan edildi. 20 Ağustos'tan itibaren bu illere Antalya da eklendi. Yunan cuntasının işbaşına getirdiği Nikos Sampson, 22 Temmuz'da cumhurbaşkanlığından istifa etti. Harekatta 3 gün içinde 57 şehit verildi, 184 asker yaralandı.

kıbrıs barış harekatı3

Yunanistan'da sivil yönetimin iş başına gelmesinin ardından 25 Temmuz 1974'te Kıbrıs barış görüşmeleri Cenevre'de başladı. Türkiye, Yunanistan'a Kıbrıs'ta federasyon sistemini önerirken TSK da 26 Temmuz'da Girne'nin 5 Mil Plajı'na asker ve malzeme yardımı için çıkarma yaptı.

Geri Dön

En Çok Aranan Haberler